Oldalképek
PDF

in domo una,et peperi apud earn in cubículo.Tertia A fectos super omnem Israel, qui prsbebaut anno

vero die postquam ego peperi, peperit et haec: et eramus simul, nullusque alius in domo nobiscum, exceptisnobisduabus. Mortuusestaulem flliusmulieris bujus nucte,dormiens quippe opressi eum. Et consurgens intempesta nocte silentio [h. non habet),tulit lilium mourn de latere meo ancillae tua? dormientis, et collocavit in sinu suo : suuum autem fllium, qui erat morluus, posuit in sinu meo. Cumque surrexissem mane ut darem lac filio meo, apparuit mortuus : quern diligentius intuensclara 1'ice, deprehendi non essemeum quem genueram. Responditque altera mulier: Non est ita [Vutg. addunt ut dicis), sed Alius tuus morluus est, meus autem vi vit. Et contrario illa dicebat: Mentiris:

nam régi et domui ejus; per singulos enim menses in anno, singuli necessaria miaistrabmt. Et haec nomina forum: Benhur, in monte Ephraim. Bendecar, in Macees, et in Salebim, et in Beth-Sames, et Elon et Beth-Anan. Benesedin Aruboth : ipsius erat Soccho etomnis terra-Bpher. Benabinadab, cujus omnisNephath-Dor, Tspheth filiam Salomonis habebat uxorem. Baña Alius Ahilud regebatThanach etMageddo,et universamBethSan, quae est juxta Sarthana subler Jezrael, a Beth-San usque Abelmeula e regione Jecmaan '. Bengaber in Ramoth Galaad : habebat Avotb Jair fîlii Manasse in Galaad ; ipse praeerat in omni regione Argob, quae est in Basan, sexaginta civitati

Alius quippe meus vivit,et Alius tuus mortuus est._ n bus magnis atque muratis, quae babebant seras

Atque in bunc modum contendebant coram rege Tunc rex ait: Hœc dicit, Filius meus vivit, et Alius tuus mortuus est. Et ista respondíl, Non, sed Alius tuus mortuus est, et Alius meus vivit. Dixit ergo rex : Aflerte mihi gladium. Cumque attulissent gladium coram rege: Dividite, inquit, i »lantern vivum in duas partes,et date dimidiam partem uni, et dimidiam partem alteri. Dixit autem mulier, cujus Alius erat vivus, ad regem (commuta sunt quippe viscera ejus super Alio suo): Obsecro, domine (h. non habet domine), date Uli infantem vivum, et nolite interAcere eum. Et contrario illa dicebat:Nec mihi autem,uec tibi sit,sed ' dividatur. Respondens rex ait : Date huic infantem vivum, et non occidatur: heec est enim (ms. tacel enim) mater ejus. Audivit itaqueomnis Israel judicium quod judicasset rex, et timuerunt regem, videntes sapientim Dei esse in eo ad faciendum judicium. (T. XI, cap. IV.) Erat autem rex Salomon regnans super omnem Israel, et hi principes quos habebat: Azarias Alius Sadoc sacerdotiss: Elioreph et Abia Alii Sisa scribae: Josaphat Alius Ahilud a commentariis * : Banaias Alius .Toiadae super exercitum: Sadoc autem, et Abiathar sacerdotes. Azarias Alius Nathan, super eos(h. super prepósitos), qui assistebant regí: Zabud Alius Nathan sacerdos, amicus regis, et Abisar propositus domus, et Adoniram Alius Abda super tributa. Habebat autem Salomon duodecim prae

1 Voculam sed, quae noque in Hebrao, neque in aliis plerisque omnibus libris est quoque ms.

* Quod est in Hebraeo 1ЛЭП Graeci aliquot libri in recto vertunt Upeó;: quibus consonat Veronens. ms. Sacerdos pro Sacerdotis.

3 In codicis Veronens. margine scriptum est in LXX a memoria, quibus veterem Latinam versionein ex Graeco denotad, nihil est dubium.

* Haec verba mulare noluimus ad Adem Canonis Hebraicae veritatis ubi legimus, Usque Abelmeula, et usque regionem Jecmaam : quia, ut antea monui, non satis liquet e quo fonte fluxerint in Canonem tam fréquentes emendationes, quae in eo visuntnr: au ab exemplaribuscastigatioribus versionis Hieronymianae; aut ex industria peritissimi alicujus emendatori8,qui multa in Iranslationellieronymi ad

aereas. Ahinadab, Alius Addo, praecrat in Manaim Ahimaas in Nephthali ; sed et ipsehabebatBasmath Aliam Salomonis in conjugio.Bana,Alius Husi, in Äser, (ms. Banaa et Asar),in Baloth,[Josaphat,filiaa Pharue, in Issachar, Semei, Alius Ela.inBenjamin. Gaber, Alius Uri,;in terra Galaad, in terra Seon regis Amorrhaei et Og regis Basan, super omnia qui erant in ilia terra (h. et perfectus unus erat super terrain.) Juda et Israel innumerabiles (h. plurimi), sicut arena maris in multitudine: comedentes, el bibentes, atque laetantes. (T. XII, C. IV.) Salomon autem erat in ditione sua, habens omnia régna a Ilumine • terrae Philisthim usque ad terminum ¿Egypti, offerentium sibi muñera, et servienuum eicunclis diebus vitae ejus. Erat autem cibus (h. panis) Salomonis per dies singulos, triginta cori similae, et sexaginta cori farinas, decern boves pingues, et viginti boves pascuales, et cent um arietes (h. oves), excepta venatione cervorum, eaprearum atque bubalorum, et avium altilium (h. omissis, cervis, capreis, bubalis.)lpae enim obtinebat omnem regionem, quae erat trans Humen s a Taphsa usque Gazam, et cunctos reges illarum regionum, et habebat pacem ex omni parte in circuilu. Habitabatque Juda et Israel absque timoré ullo (h. confidenter), unusquisque sub vite sua, et sub Acu bua.aDan usque Ber-Sabee.cunctis diebus Salomonis. Et habebat Salomon quadraginta millia praesepia equorum currilium et doo

codices Hebraeorum recudit. Sciat proinde lector reticet Veron. D studiosus, hujuscemodi lectiones eméndalas, quae alicujus nomenti videbantur, in notis marpnalibus nostris semper appositas; ne quid erudítionis curiositati deperiret studosiorum, si овзс intacta remansissent, et despectui haberentur. Mart.

» Ms. Veron en s. Omnia régna sicut a flumine, etc: Et scinius quidem disputatum doctis viris de eo flumine, quod aliiEuphratem,alii torrentem Gaz«, vol Besor interpretantur: illud vero sicut, quid su, vel unde antiquarius excuderit, nescimus. Confer subsequentem Adnotationem.

• Idem ms. hie interserit vocem quasi: 4U° gloseema studiosus non nemo de suo addident: quemadmodum superius sicut.

decim millia equestrium. Nutriebantque eos supra- A dicti regis prœfecti : sed et necessaria raensae regis Salomonis, cum ingenti cura praebebant in tempore suo. (h. Nutriebantque supradicti praefecti regem Salomonem, et omnes convivas Salomonis cum ingenti cura in tempore suo). Hordeum quoque et paleas equorum et jumentorum deferebant in locum, ubi erat rex, juxta constitutum sibi (h. ubi erat constitutum sibi). Dedit quoque Deus sapientiam Salomoni, et prudentiam multam nimis, et latitudinem cordis, quasi arenam, quae est in littore maris. Et praecedebat sapientia Salomonis sapientiam omnium Orientalium et ¿Egyptiorum, et erat sapientior cunctis hominibus : sapientior Ethan Ezrahito,et Heman.et Chalcbol (ms. Calcas), et Oorda, filiis Maol, et erat nominatus in univer- n sis gentibus per circuitum. Locutus est quoque Salomon tria millia parabolas, et fuerunt]carmina ejus quinqué et mille. Et disputavit super lignis.a cedro quae est in Libano, usque ad hyssopum quae egreditur de pariete, et disseruit de jumentis, et volucribus, et reptilibus, et piscibus. Et veniebant de cunctis populis ad audiendam sapientiam Salomonis et (ms. lacet, et) ab universis regibus terrae, qui audiebant sapientiam ejus.

(T. XIII, cap. V.) Misit quoque Hiram rex Tyri servos Buos ad Salomonem : audivitenim quod ipsura unxissent regem pro pâtre ejus; quia amicus fuerat Hiram David omni tempore. Misit autem et Salomon ad Hiram, dicens : Tu seis voluntatem David patris mei, et quia non potuerit aedificare domum (h. Tu seis quod David pater meus non" potuit aedificare domum) nomini Domini Dei sui propter bella imminentia per circuitum, donee daret Dominus eos sub vestigio pedum ejus, (T. XIV.) Nunc autem requiem dedit Dominus' Deus meus mihi per circuitum, et non est satán, neqoe occursus malus. Quamobrem cogito aedificare templum nomini Domini (ms. lacet Domini) Dei mei, sicul locutus est Dominus David patri meo dicens : Filius tuus, quem dabo pro te super solium tuum, ipse aedificabit domum nomini meo. Praecipe igitur ut praecidant mihi (Vutg. aiidunt servi tui) cedros de Libano, et servi mei sint cum servie tuis : mercedem autem servorum luorum dabo tibi quacumque praeceperis (h. quamcunque dixeris. Vulg. petieris) ; seis enim quomodo (ms. rj quoniam) non est in populo meo (h. in nobis) vir qui noverit ligna caedere sicut Sidonii. Cum ergo audifset Hiram verba Solomonis, lœtatusest valde,

était : Benedictus Dominus Deus* hodie, qui dedit David filium sapientissimum super populum hunc plurimum. (T. XV.) Et misit Hiram ad Salomonem, dicens : Audivi quaecunque mandasti mihi: egofaciam omnem voluntatem tuam in lignis cedrinis et abiegnis. Servi mei deponent ea de Libano ad mare, et ego componam ea in ratibus in mari, usque ad locum quem significaris mihi, et applicabo ea ibi.ettu tolles ea : praebebisque necessaria mihi, ut detur cibus domui meae. Itaque Hiram (b. hin habet, Hiron)"dabat Solomoni ligna cedrina, et ligna abiegna, juxta omnem voluntatem ejus. Salomon autem praebebat Hiram vigintimillia coros tritici, incibum 3 domusejus, et viginti coros purissimi olei: hœc tribuebat Salomon Hiram per annos singuloB. Dedit quoqueDominus sapientiam Salomoni, sicut locutus estei (ms. lacet ei), et erat pax inter Hiram et Salomonem, et percusserunt fœdue ambo. Elegitque rex Salomon operas de omni Israel, et erat indictio triginta millia virorum. Mittebatque eos in Libanum, decern millia per menses sinpulos vicissim, ita ut duobus mensibus essent in domibus suis, et Âdoniram erat super hujuscemodi indictione. Fueruntque Salomoni septuaginta millia* eorum, qui onera portabant, et octoginta millia latomorum in monte: absque praepositis qui praeerant singulis operibus, numero trium millium et trecentorum, praeeipientium populo et (h. non habet,) his qui faciebant opus.Praecepitque rex,ut tollerent lapides grandes, lapides prœtiosos, in fundamentum templi et quadrarenteos : quos dolaverunt caementarii Salomonis, et ceementarii Hiram; porro* Biblii praeparaverunt(h. et Giblim et prœparaverunt) ligna et lapides ad œdificandam domum.

(C. V. Cap. VI.) Factum est igitur quadragentesimo et octogésimo anno egressionis filiorum Israel de terra iiîgypti, in anno quarto, raense Zio (m*. Zoi) (ipse est mensis secundus), regis (Vulg.regni) Solomonis super Israel, aedificare cœpit domum (Vulg. aedificari domusl Domino. Domus autem, quam aedificabat rex Salomon Domino, babebat sexaginta cubitos in longitudine, et viginti cubitos in latitudine, et triginta cubitos in altitud i ne. Et porticus erat ante templum (h. ante templum domus) viginti cubitorum longitudinis, juxta mensuram latitudinis templi,et babebat decern cubitos latitudinis ante faciem templi. Fecitquein templo fenestras* obliquas. Et aedilicavit super parietem templi tabulata per gyrum, in parietibus domus

[merged small][ocr errors]

per circuitum templi et oraculi, et fecit latera in A. naturas suas et junctures fabrefactas, et cselaturas

eminentes : omnia cedrinis tabulis vestiebantor; nec omnino lapis apparere poterat in pártete jh. non habet). Oraculum autem in medio domas, ig interiori parte fecerat (h. praeparaverat), ut poneret ibi arcam foederis Domini. Porro oraculum babebat viginti cubitos longitudinis, et viginti cubitos latitudinis, et viginti cubitos altitud.m-. et operuit illud atque vestivit auro purissimo h. obryzo). Sed et altare vestivit cedro. D jtnum queque ante oraculum operuit auro purissimo, et affixit laminas clavis aureis. Nibilque erat ia templo, quod non auro tegeretur; sed et totum altare oraculi texit auro '. Et fecit ia oráculo duo cherubim de lignis olivarum, decern cubitorum altitndin nis, Quinqué cubitorum alacberub una,et quinqué cubitorum ala cherub altera: id est, decern cubitos bebentes, a summitate ale usque ad alterius ate (ms. tacel alae) summitatem. Decern quoque cubitorum erat cherub' secundum : in mensura pari, et opus unum erat in duobus cherubim, id est, altitudinem habebat unus cherub decern cubitorum, et similiter cherub secundus. Posuitque cherubim in medio templi interioris : extendebant autem alas suas cherubim, et tangebat ala una parietem, et ala cherub secundi tangebat parietem alteram: alœ autem alterae in media parte templi seinvkem contingebant. Texit quoque cherubim auro. Et omnes parietes templi per circuitum sculpsit' varus cailaturis et torno, et fecit in eis' cherubim, el palmas, et pictures varias, quasi prominentes

circuitu. Tabulatum quod subter erat, quinqu cubitos babebat latitudinis, et medium tabulatum sex cubitorum" latitudinis, et tertium tabulatum septem habens cubitos latitudinis. Trabes autem posuit in domo per circuitum foriDsecus, ut non haererent muris templi. Domus autem cum aedificaretur, lapidibus dedolatis atque perfectis aedificata est, et malleus, et securis, et omne ferramentum, non sunt audita in domo, cum aediflcarelur. Ostium lateris medii in parte erat domus dextrae: et per cochleam ascendebant in medium coenaculum, et a medio in tertium. Et œdifleavit domum, et consummavit earn : texit quoque domum laquearibus cedrinis. Et asdificavit tabulatum super omnem domum quinqué cubit is altitud inis, et operuit domum lignis cedrinis. (T. XVI.) Et factus est sermo Domini ad Salomonen:, dicens : Domus haec, quam aediflcas, si ambulaveris in praeceptis meis, et judicia mea feceris, et custiodieris omnia mandata mea, gradiens per ea : firmabo sermonem meum tibi, quem locutus sum ad David patrem tuum. Ethabitaboin medio filiorum Israel, et non derelinquam populum meum Israel. Igitur œdifleavit Salomon domum, et consummavit earn. (T. XVII.) Et œdificavit (ms. addil. Salomon) parietes domus intrinsecus tabulatis cedrinis,a pavimento domus usque ad summitatem parietura, et usque ad laquearía, operuit lignis intresecus, et texit pavimentum domus tabulis abiegnis. jEdificavitque viginti cubitorum ad posteriorem partem

templi tabúlala cedrina, a pavimento usque ad С de pañete, et egridentes (h. intresecus et eitrinsuperiora, et fecit interiorem domum oraculi in secus). Sed et pavimentum domus texit auro inSanctum sanctorum. Porro quadraginta cubitorum tresineus et extrinsecus. Et in ingressu oraculi erat ipsum templum pro foribus oraculi. Et cedro fecit ostiola de lignis.olivarum, postesque ánguloomnis domus intrinsecus vestiebatur, habens tor- ram (h. non habet) quinqué. Et duo oetia delignis

Id est. Fenestras prospicientes (vel oblique prospinentes. vel cancellatas) occultas S ipse Pater Comment, in Ezechiel. l.xu, refërt se, laginta vertiese ¡enestras absconditas. » Fenestra?, iuquit, erant obliquas, quas LXX a6scon<Mai,Symmachus xo^ixàçvocat. » Et in cap. Xli : « Fenestra] quoque, inquit, juxta LXX erant factœ in modum retis, instar cancellorum... pro quibus in Hebraico obliquas fenestras habet. »

1 Nomen Cherub, singulari numero, et Cherubim in plurali, duplex genus obtinet apud interpretes inasculinum videlicet ас neulrnm : unde Cherub secundus, et Cherub secundum, legimu? in ms. codieibus. Hieronymus ad Damasum scribens de Seraphim hœc aiebat : « In genere quoque diversités est. Septuaginta, Aquila, et Theodotion, Seraphim neutro genere transtulerunt, Symmachus masculino.Nec putandumsextum essein virtutibus Dei, cum etiam ipse Spiritus sanetus, secundum proprielates linguae Hebra?oe,feminaj genere proferatur, Rua (im); Greece neutro, то itv6ij|xa; Lat¡ne masculino, Spiritus. Ex qua intelligendum est, quandode superioribus disputatur.etmasculinum aliquid, seu l'cminimum ponitur, non tam sexum significar! quam idioma sonare? linguae. Siquidem ipse Deusivisibiliset incorruptbilis omnibus pene linguis profertur genere masculino; cum in eum non cadat sexus. » Mart.

• Vide epist. in nostra recensione 18 S. Patrie ad Damasum de Seraphim; quem locum et Martian, laudat. llectc enim utriusquo generis diciturcherub, masculini ac neutri. Haud tamen ita parum sibi constare Hieronymum credas, uteodem versículo utrumque genus nsurparit : atque hie eher»« secundum, mox cherub unus et secundus diierit, Rectius itaque habet Veronens.ms. hie quoque cundus, quidqi.id Martianoso videatur.

2 Constanter pro sculpo habet Veronens. ms. icalpo, quod est quidem elegantius, nam urn n grammatici, quos inter Diomedes, negant esse La"tinum.

* In Canone erasa sunt et fecit in eis, quia non leguntur in Hebraoo : exstanttamenin mss.Latinis. De sequentibi verbo C/iíruWm notandaveniuntqus leguntur apud Hieronymum epístola 130, aaw; cellam : « In Exodo, inquit, caHerisque lows, oW describuntur vestes plumaria arte contexte, opus Cherubim, id est, varium, atque depictum esse factum describitur : ita tamen ut Vav litteram Wrubim non habeat : quia ubicunque cum bac litte« scribitur.animalia magis quam opera significad* Id verum esse comperimus inspectis diligenter Hebroeorum voluminibus editis ac manuscript's, cap. xxvi Exodi et Ezechielis cap. x, ubi occurrun nonnullas variantes lectiones.sed levissimi[momenn Mart.

olivarum, et sculpsit in eis picturam cherubim, et A usque ad summitatem parietum et Р1Ы„ао

[ocr errors]

palraarum species (h. non habet), et anaglypha (h. et pictures varias) valde (»и. valide) prominentia, et texit ea auro, et operuit tam cherubim quam palmas, et caetera (h. non habet) auro. Fecitque in introitu templi postes de ligáis olivarum quadrangulatos, et duo ostia de lignis abiegnis altrinsecus, et utrumque ostium duplex erat, et se invicem tenens aperiebatur '.Et sculpsit cherubim etpalmas.et caelaturas (h. et pictures varias) valde eminentes : operuitque omnia laminis aureis opere quadro ad regulam (h. operuitque auro œqualiter super Bculpturas). Et. œJificavit atrium interius tribus ordinibus lapidum politorum.et uno ordine lignorum cedri. (T. XVII.) Anno quarto fundata est domus Domini in menee Zio, et in anno undecimo,mcnse Bui (ipse est mensis octavus),perfecta estdomus in omni opere suo,et in universi« utensilios suis (ms. lacet suis) aediflcavitque eam annis septem.

(Cap. VII.) Domum autem suam aedificavil Salomon tredecim annis, et ad perfectum usque perduxit. ^Ediûcavit quoque domum saltus Libani centum cubitorum longitudinis, et quinquaginta cabitorum latitadinis,et triginta cubitorum altitudinis, et quatuor deambulacra inter columnas cedrinas: ligna quippe cedrina exciderat in columnas [h. super quatuor columnarum ordines, lignaque cedrina super columnas). Et tabulatis cedrinis vestivit totam сашегат, qua3 quadraginta quinqué columnis sustentabatur (ms. sustinebatur). Unus ¡utem (h. non habet) ordo habebat columnas quindecim contra se invicem positas, et e regione se fespiciantes.œquali spatio inter columnas.et super columnas quadrangulata ligna in cunctis rcqualia. & porticum columnarum fecit quinquaginta cubitorum longitudinis, et triginta cubitorum latitudis, et alteram porticum in facie majoris porticus, et columnas.et epistjlia super columnas.Porticum quoque solii, in qua tribunal est (h.in qua judicata!) fecit et texit lignis cedrinis a pavimento usque ad summitatem. Et domuncula (h. domus), in qua ¡ederetur (mi. sedetur) ad judicandum (h. non habet), erat in media porticu (h. erat in atrio alio), N'mili opere. Domum quoque fecit filiae Pharaonis

iqnam uxorem duxerat Salomon) tali opere, quali ,„u „,, ,,„ «„,„,,„ .,„

«banc porticum. Omia lapidibus pretiosis, qui Q sculpturarum striatarum

w normam quamdam atque mensuram tam intrinsecusquam extrinsecus serati erant; a fundamento

[ocr errors]

(ms. intrmsecus) usque ad atrium majus. Fundamenta autem, de lapidibus pretiosis, lapidibus magnis decern sive octo cubitorum. Et desuper

lap.despretiosiaequalismensurœsectierant.similiterque de cedro (h. et cedri). Et atrium majus rotundum. trium ordinum de lapidibus sectis, et un.us ordinis de dolato (ms. delata) cedro : пес non in atrio domus Domini interior!, et in porticu domus. M.sit quoque rex Salomon, et tulit Hiram de Гуго, filium mu'ieris viduaj de tribu Nephtali pâtre Тупо, artifîcem œrarium, et plenum sapientia et mtelhgentia, et doctrina ad iaciendum omne opus ex œre. Qui cum venisset ad regem Salomonen], fecit omne opusejus.Et flnxit duas columnas B a¡reas,decem et octo cubitorum altitudiniscolumnam unam.et linea duodecim cubitorum ambiebat columnam utramque. Duo quoque capitella fecit quae ponerentur super capita columnarum, fusilià ex азге • : quinqué cubitorum altitudinis capitellum unum.et quinqué cubitorum altitudinis capitellum alteram : et quasi in modum retis et catenarum sivi mvicem miro .opere » contextarum. Utrumque capitellum columnarum fusile erat : septena versuum retiaculain capitellouno.et septena reliacula in capitello altero. Et perfecit columnas, et duos ordines per circuitum retiaculorum singulorum.ut tegerent capitella, quœ erant super summitatem malogranatorum : eodem modo fecit et capitello secundo. Capitella autem quœ erant super capita columnarum, quasi opere lilii fabrícala erant in porticu quatuor cubitorum.Et rursumalia capitella insummitatecolumnarumdesuperjuxtamensuram columns contra retiacula : malogranatorum autem ducenti ordines erant in circuitu capitelli secundi. Et statuitduas columnas in porticu templi : cumque statuisset columnam dexteram.vocavit eam nomine Jachin : similiter erexit columnam jecundam* et vocavit nomen ejus Booz.Et super capita columnarum opus in modum lilii posuit : perlectumqueest opus columnarum.Fecit quoque mare fusilo decern cubitoruma labiousquead labium.rotundum in oircuitu : quinqué cubitorum altitudo ejus.et resticula tng.nta cubitorum cingebat illud per circuitum Et

sculpturasubter(ms.sculplurasuper)labiumcircum'bat illud decern cubitis ambiens mare : duo ordines ïculpturarum striatarum» erant fusiles. Etstabat super duodecim boves, e quibus tres aspiciebant ad aquilonem, et tres ad occidentem.et tres ad meri

num. 13, quod ob oculos lectoris poneré voluimus ut exploratum habeat, multa hujuscemodi scholia marginalia in contextura sacrum fuisse translata libranorum aut emendatorum incogitantia et errore. Mart.

•Idem. ms. historiarum, quod perinde est ao stnarum : solemne est enim in antiquis librisaddi bt aut y verbis.quiabi/.incipiunt : ac falliturLuca

's«« intra textum ms.duo codices.Regius et Corb.

diem,et tres ad orientem.et mare super eos desuper erat: quorum posteriora universa intrinaecus latitabant. Grossitudo autem lateris (ms. lateris),trium unciarurn erat : labiumque ejus,quasi labium calicis,et folium repandi lilii : duo millia batos capiehat. Et fecit bases decern aeneas ', quatuor cubitorum longitudinis bases singulas,et quatuor cubitorum latitudinis, et trium cubitorum altitudiuis.Et ipsum opus basium.interrasile erat : et sculpture inter juncturas. Et inter coronulas et plectas, leones et boveset cherubim : et in juncturis similiter desuper : et subter leones et boves, quasi lora ex aere dependentia. Et quatuor rotas per bases singulas, et axes aerei : et per quatuor partes quasi humeruli subter luterem fusiles,contra se invicem respectantes. Os quoque luteris intrinsecuseratin capitis summitate : et quod forinsecus apparebat, unius cubiti erat totum rotundum, pariterque habebatunumcubitumetdimidium : inangulisautem coîumnarum varias caelalurae erant : et media intercoluœnia, quadrata non rotunda. Quatuor quoque rota?,qua; per quatuor ángulos basis erant, cobaerebant ( Vulg. add i l sibi) subter basim : una rota habebat altitudiois cubitum el semis. Tales autem rotse eranl, quales soient in curru (ms. curribus) fieri : et axes earum, et radii, et canthi, et modioli, omnia fusiha. Nam et humeruli illi quatuor per singulos ángulos basis unius, ex ipsa basi fusiles et conjuncti erant.In summitate autem basis erat quesdam rotunditas unius et (h. non habet) dimidii cubiti, ila fabrefaeta, ut luter desuper posset imponi, habens caelaturas suas et sculpturas varias ex semetipsa [ins. semetipso) Sculpsit quoque in tabulatisUlis que eranl ex aere et in angulis, cherubim, et leones, et palmas,quasi in similitudinern stantis hominis, ut non cocíala, sed apposite per circuitum viderentur. In hunc modum fecit decern bases,fusura una,et mensura, sculpturaqueconsimili.Fecit quoque decern luteres œneos * : quadraginta batos capiebat luter unus, eratque quatuor cubitorum; singulos quoque luteres per singulas, id est, decern bases, posuit. Et constituit decern bases quinqueaddexteram partem templi.etquinquead sinistram : mare autem posuit ad dexteram partem templi (h. domus) contra orientem ad meridiem. Fecit ergo Hiram (h. Hirom) lebetes, et ecu tras, et hamulas, et perfecit omno opus regis Salomonis in templo (h. in domo) Domini. Columnas duas, et funículos capitellorum (ms.capitulorum] super capitelîa coîumnarum duos: et retiacula duo, ut operirent duos funículos, qui erant super capita coîumnarum (h. duos funículos

1 In ms. Veronens. sercas. Idem paulo post latitudinit pro altiludinis, Hebreo texlu refragante.

* Iterum idem ms. xreos pro xneos : et quod pluris est, cubitos pro batos.

'Mendose habet Veron. ms. quadraginta.

* Hebraeus non habet verbum illud áurea i propterea erasmum est ab emendatore Canonie.quiin eodem versículo mutât etiam, ex auro puro, cum

A capitulorum). Et malogranata quadraginta ' in duobus retiaculis :duos versus mologranatorum in retiaculis singulis, ad operiendos funículos capitellorum, qui erant super capita coîumnarum. Et bases decern, et luteres decern super bases. Et mare unura, et boves duodecim subter mare. Et lebetes, et scutras, et hamulas, omnia vasa (h. omnia hase vasaj, quae fecit Hiram regi Salomoni in domo Domini, de aurichalco erant.In campestri regione (h. non habet) Jordanie fudit ea reí in argillosa terra, inter Socchoth el Sarthan. Et posuit Salomon omnia vasa : propter multitudinem autem nimiam non erat pondus aeris (T. XII.) Fecilque Salomon omnia vasa in domo Domini: altare aureum,et mensam,super quam ponerentur

n panes propositions, auream et candelabra aurea', quinqué ad dexteram, et quinqué ad sinistram, contra.oraculum, ex auro puro * : quasi lilii flores, et lucernas desuper áureas : et foreipes áureos (h. non habet), et hydrias. et fuscinulas, et phialas.et mortariola, et thuribula, de auro purissimo:et cardines ostiorum domus interioris Sancti sanctorum, et ostiorum domus templi, ex auro erant. Et perfecit omne opus quod faciebat rex ' Salomon in domo Domini, et intulit quae sanctifícaverat David pater suus, argentum et aurum, et vasa,reposuitque in thesauris domus Domini.

(T. XX. cap. VIII.) Tunc congregati sunt ' om-! nes majores natu Israel cum principibus tribuum, et duces familiarum filiorum Israel,ad regem Salomonen] in Jerusalem (h.Tunc congregavit Salomon

С majores natu in Israel, omnes principes tribuum, duces familiarum filiorum Israel in Jerusalem, ut déferrent) : ut déferrent arcam foederis Domini, de civilate David, id est, de Sion. Convenitque ad regem Salomonen universus Israel in mense Etnanim, in solemni die, ipse est mensis septimui Veneruntque cuncti senes ex Israel, et tulerunt sacerdotes arcam, et portaverunt arcam Domini, et tabernaculum foederis, et omnia vasa Sanctuarii, quae erant in tabernáculo : et ferebant ea sacerdotes et Levita;. Rex autem Salomon, et omnis multitude Israel, quae convenerat ad eum,gradiebatur cum illo ante arcam: et immolabant oves et boves absque œstimatione et numero, et intulerunt sacerdotes arcam foederis Domini in locum suum.in

D oraculum templi (h. domus), in Sanctum sanctorum,subter alas cherubim.Siquidem cherubim expandebant alas super locum areas, et protegebant arcam et vectes ejus desuper. Cumque eminerent vectes, et apparerent summitates eorum foris Sanctuarium ante oraculum, non apparebant ultra

ex auro primo. Sed purum et primum in melallis eumdem sensum habent apud Hebraeoa. Mart.

• Idem ms. primo pro puro, quod et in Marliauaei Canone ab alia repositum est manu.

* Cum Vulgatis, et Graeco tacet Veronens. ma. rex.

1 Hebr. Congregavit Salomon, a quo Veronens. ms. hoo uno abludit,quod nomen Salomonis tacet.

« ElőzőTovább »