Oldalképek
PDF

rum, luae orta est eis, id est, Christus. Pænitentiam agite, id est, vinum in vulnere p0nite ; appropinquavit enim regnum coelorum, id est, oleum in vulnus: consolationem dat, quia in Weteri pecora immolabant, in Novo unusquisque Domino offeret. Ambulabat , ostendit nobis in mundo esse præsenti, transiendo , non amando. Juaeta mare , mundana carne , mare Galilææ, ipse est stagnum Genezareth, lacus salinarum, et mare Tiberiadis, et lacus Cineret. Venit post me, et reliqua : id est, animas trahere de pelago peccati ad liltus requiæ æternæ, quia mos est piscantibus navem et relem in mare habere : ita apostoli Ecclesiam, Evangelia, et mundum, pisces,

qui sedebant in tenebris, id est, ignorantiæ peccat0- A parvulos venire. Decapoli :

id est, qui verba Legis observant, et de Jerusalem , id est, quod videnles pacem, Christum secuti essent, et de Judæa : id est, qui per confessionem secuti sunt Christum. Videns autem Jesus turbas. ltem quatuor turbæ secutæ sunt Christum , et ipsæ quatuor sequuntur Ecclesiam : prima ut Christum per timorem et am0rem, item ad Ecclesiam veniunt : secunda, qui pro cupiditate cibi aut potus : tertia, pro invidia, ut habeant quod accusent : quarta doctores. Christus tria refugia habuit, ut fugeret turbas, in monte, in deserto, in nave super mare; hæc tria nobis relinquit: in altitudinem mandatorum descendere in drserto, deserere vitia , et in unitatem Ecclesiæ imtrare. Navis Ecclesiam significat : ut qui habet

homines : mittentes retias in mare, prædicationem B gubernatorem et navigatores, et aqua, qui jactant,

in mundum. Illi, relictis retibus et patre, secuti sunt eum. Idem, patre diabolo : retias habitationis, et negotia sæculi. Petrus et Andræas retias miserunt in mare : ostendunt, quod Dominus elegit alios cupientes, rebus mundi adhærentes. Jacobus el Joannes retias refecerunt, ut mitterent eas in mare, id est, quod elegit alios cupientes adhærere rebus mundi. Quis plus reliquit de his quatuor? Petrus et Andræas plus reliquerunt, quia propria eorum sunt, nam his duobus: aliis fuit non sua. Faciam vos, et reliqua. Mutavit affectum, non officium, sed his quatuor , hæc est prima quadriga : nunc bini et bini mittuntur in Ecclesiam , sicut in arca Noe. Bini et bina animalia , quatuor virtutes significant: justitia, prudentia, fortitudo, temperantia. Per tres vocationes vocati sunt populi : prima per Joannem,ad amicitiam, ecce Agnus Dei : secunda, ad credulitatem, Joanne dicente, IIoc primum signum fecitJesus in Cana Galileæ, ut crederent in eum discipuli ejus : tertia vocatio ad apostolatum, Venite post me, et reliqna. Circuibat Jesus totam Galilæam, et reliqua. Sicut Gedeon vincebat Philistino3, ita Christus dæmonia. Docens, id est, ea quæ legis erant : prædicans, id est, Evangelium. 0mnem languorem, id est, medicus fuit populi, id est, Israel : languor corporis, infirmitas animæ. Et abiit opinio ejus in totam Syriam : id est, in omnes gentes. 0mnes male habentes, id est, multis peccatis insani fuerunt, vel mala fide. Et quia monia habebant : id est, in anima idolis creditur : lunaticos, id est, lunatici putabant de ortu lunæ infirmitates. 0btulerunt ei paralyticos : id est, pigri ad bonum agendum. Et secutæ sunt eum turbæ multæ, id est : primo discipuli ad fidem : secundi infirmi pro sanitate : tertii legis periti, ad reprehendendum : quarti pauperes, pro eleemosyna : quintæ mulieres, ne ipsæ desperarent : sexti parvulorum, ut dixit : Sinite

* Fortasse placens cælo : sed non libet augurari damus.

hi de nave. Idem episcopi, et laboratores, et qui ministeria intus faciunt, et tres offendunt naves, periculum in undis, in vento, in silice : sic Ecclesiæ periculum undis, tentationis diaboli , in vento peccatorum , in silice, falsis fratribus. Quando ascendebat in montem significabat theorica, id est, contemplativa : quando descendit, docet practica, il est, actuale. Et cum sedisset, indicat incarnationem ejus non apparuisse, quia qui sedit, vestiment0 c0rpus suum defendit. Accesserunt ad eum discipuli ejus : id est, corpus et anima. Et aperiens os suum, id est, qui aperuit ora prophetarum. Beati pauperes spiritu, id est, qui pro Spiritu sancto pauperes sunt, cum divites esse C possint. Beati mites, id est, qui nulli malum pro malo reddit; quoniam ipsi possidebunt terram, de qua dicitur, credo videre, et reliqua. Beati qui lugent nunc, non de omni fletu hoc dicit : sed de tribus, quos sæculum oportet habere : primum fletum pro peccato suo : secundum, pro peccato proximi: lef* tio pro amore cœlesti. Lacrymæ tres naturas habent: amara, pro peccato non flere : calida, per calorem charitatis proximi deflere delicta, a jacent a cœlo, pro ejus amore flere. Tribus causis lacrymæ funduntur : pro recordatione, pro timore futuri, pro peregrinatione. Beati qui esuriunt, et reliqua : id est, cui non sufficit quidquid boni facit, nisi amplius facere vull, Ipsi saturabuntur, id est, in regno Dei. Beati miser* D cordes : id est, qui miserentur, de miseria liberat* tur, et cum dono suo in coelum vadent. Beati mundo corde, id est, qui puro corde; non tangitur ulla comscientia peccati, quia mundus Deus mundos corde respicit. Beati pacifici : id est, in quatuor partes; inler Deum, et hominem et proximum, inter hominem * amicum suum. Oportet vitium odire , et homine" diligere. Beati qui persecutionem patiuntur própter justitiam, id est, in Christo. Hæ octo beatitudines ad octo h0

neque operæ pretium est. Innumera alia tacili emen

[merged small][graphic]

mines pertinent, qui fuerunt in arca, et modo debent A est, qui aliis minime prædicat, et sibi majora com

esse, quia septem mulieres unum virum habuerunt Christum : id est, in resurrectione. Hæ octo beatitudines in Christo complentur. Beati pauperes spiritu: Filius hominis non habet ubi caput reclinet. Beati mites : Discite a me, quia mitis sum. Beati qui lugent : Videns civitatem flevit super eum. Beati qui esuriunt: Meus cibus est ut faciam voluntatem Patris mei. Beati misericordes, id est, Misericordiam volo, et non sacrificium. Beati mundo corde, id est : Estote sancti, quoniam ego sanctus sum. Beati pacifici : Pacem meam do vobis, et reliqua. Beati qui persecutionem patiuntur, id est : Si me persecuti sunt, et vos persequentur.

Vos estis sal terræ : Id est, apostoli et doctores dicuntur : terræ, hujus mundi dicitur. Quod si sal

mittit. Minimus vocabitur in regno cælorum, id est, in Ecclesia. Nisi abundaverit justitia vestra plus quam scribarum et pharisæorum : quia illi magna docebant, et modicum faciebant, vel quia alia mandata de lege repudiabant: quæ non amabant, non dicebant, et quæ amabant, dicebant. Audistis quia dictum est antiquis, non occides : id est, non solvere legem. Qui irascitur fratri suo: id est, ira in corde sine voce, reus erit in judicio, id est, in die judicii. Racha, id est, vacuus vel inanis. Fatue, id est, sine cerebro: reus erit gehennæ ignis, id est, gehenna duplex poena, eo quod animam et corpus punit. Si offeres munus tuum ad altare, et reliqua : vade

evanuerit, et reliqua. Si doctor erraverit, in quo B reconciliari fratri tuo : id est, munus, orationem,

emendatur? Sal saporat, vermes occidit. Projiciatur et conculcetur ab hominibus, id est, exeant extra Ecclesiam, et reputentur in parte gentilium. Vos estis lux mundi : id est, quia lux absconsa revelat, et tenebras illuminat : ita et vos tenebras peccatorum illuminate. Alias vero, sicut sol semper in cœlo manet : ita et vos ibi manete. Nom potest civitas abscondi : Id est, Ecclesia, super montem, id est, super Christum. Neque accendunt lucernam , id est , apostolos et doctores. Non ponunt sub modio, id est, sub timore, vel amore. Quatuor similitudines habent apostoli : sal, sol, lucerna, civitas. Super candelabrum, id est, Ecclesia. Ut luceant omnibus qui in domo sunt : id est, in Ecclesia, vel in mundo. Sic luceat luae vestra, id est, doctrina, sive bona opera. Et glorificent Patrem vestrum, id est, in benefactis vestris. Nolite putare, quia non veni solvere legem : Id est, quodcumque opus factum est, ipse implevit. Quando filii Israel peccaverunt, Moyses et Levi tres gladios ad vindictam super eos acceperunt, quod Christus fecit cum dixit : Non veni pacem mittere, sed gladium. Et implere, id est, quod minus erat, quia vetus Lex, si quis adulterasset, puniri jubebat : nunc autem non solvitur, sed impletur, cum dicitur : Qui viderit mulierem ad concupiscendam eam, et reliqua: et iterum : De omni verbo otioso, rationem reddere in die judicii. Ecce non veni solvere legem, sed augere quod vetus non dixit.

oblationem aut teipsum ad communionem offers : numquam ad Ecclesiam veniendum est, usquequo fratri non reconciliaberis. Relinque ibi munus tuum : quomodo hoc impletum erit? pariter ambos increpat, si est in propinquo, bene, et si longe, mente tamen debet reconciliare, et jam quod dictum est, cum omnibus hominibus pacem habere. Esto consentiens adversario tuo, id est Evangelium : dum es in via cum eo, id est, in ista vita : sive adversario tuo diabolo, ut non facias quod suggerit tibi, ne tibi augeatur pœna pro tuo peccato. Si infans gladium pelit, non ei porrigas, unde se pungat : et sic ei consentis. Ne forte adversarius tradat te judici, id est, ne lex Evangelii tradat te Christo judici : quia non consensisti Evangelio, ministro, id est, angelo, qui animas in poenam mittit in carcerem, id est, in infernum. Non exies inde, id est, quia de inferno nemo exit, donec novissimum quadrantem reddat : donec, pro semper accipitur. Quadrans est quarta pars nummi, quæ pro lavatione in mercede datur, vel pro minimo peccato digitur : quadrantem reddere, in infernum mitti, vel quia homo de quatuor elementis factus est. Audisti quia dictum est antiquis, Non moechaberis, id est, non adulterabis. Qui viderit mulierem ad concupiscendum eam. Duæ concupiscentiæ sunt, prima, quam s? possibilitas sequatur affectus, operis non sequitur : secunda quæ consummatur, si possibilitas suppetat: moechatus in corpore, et in corde fit.

Amen dico vobis. Amen, id est, vere, sive fideliter. D Si oculus tuus dexter scandalizat te : erue eum, et sedes est Dei ; aliter est, est: non, non, id est, ver- A voluit esse. Et sic faciamus ut hæredes patris possi

Iota unum, nomen litteræ, quæ uno ducto: fit deca a littera, id est, decem verba Legis, apud Græcos liueræ, quod nos unum diximus. Unus apex , unum punctum, ad litteram; ad sensum autem, minima mandata Legis. Donec omnia fiant, quia quæ lege minima fuerunt, plena mysteriis fiunt ; iota vetus Lex , apex Nova. Qui enim solverit unum de mandatis istis minimis. Id est, qui multum docet, et minime implet. Pharisæi excolantes culicem, et camelum glutientes : id

a Videtur de iota littera, quæ et decem numeri

apud Græcos nota est, dicere. Sed depravatus adeo.

projice abs te. Id est, princeps vel doctor tuus, erue, id est, separa eum a te, si te Dei servitio prohibuerit; unum membrum tuum, id est, melius est tibi ut princeps pereat, quam cum illo vadas in infernum. Oculus, id est, desiderium tuum, quia corpus per illum in gehennam mitlitur. Dertra manus, id est, minister, aut ira tua : scandalizat te, id est, amanda a te : manus, id est opus malum abscide. Non jurare : id est, non perjurare : non jurare omnino : id est, numquam jurare: neque per cælum, quia

contextus est, ut cum alia sexcenta hactenus emendaverimus, hic tantum t pro x immutare audeamus.

[ocr errors]

bum dici in ore et in corde: quòd amplius est a malo est, id est, ex indignitate illius, cui non creditur. 0culum pro oculo, id est, non reddere malum pro malo. Si quis percusserit te in dexteram maxillam, id est, si hæreticus percusserit te in dogma malæ scripturæ, præbe illi aliud dogma divinæ Scripturæ, ad vivendum. Qui vult tunicam tuam tollere, id est, crimen quod in te homines sciunt de te, dispoliare : Dimitte et pallium, id est, criminis, cujus solus conscius es, da ei confessionem, Et si quis te angarisaverit mille passus, vade cum illo alia mille, id est, ut exieris corpore, vade et mente. Qui petit a te da ei, id est, qui interrogat, dic ei, sive pauperi eleemosynam. Dictum est anliquis, Diliges proximum tuum, et odio habebis inimicum tuum. Quomodo dixit, non solvere legem, recte iiuplet, quia in vetere dicit de diabolo, inimicum odire : hic autem de utroque. Treis modis diligimus inimicos : corde qui nos corde odit : opere bene facere illi, qui nos opere persequitur : orare verbo, qui nos verbo criminant. Calumniantibus vobis, id est, falsa accusatio. Ut sitis filii patris vestri, et reliqua : id est, quasi aliquis portasset aurum, argentum nobis : et si maledixisset nos, et percussisset, dilexerimus eum, et cum illa defecissent, et nos defecissemus : ideo non deficiente vita promittitur. Qui solem suum, et reliqua : et pluit super justos, quia in utroque totus mundus continetur : in sole, arida, et calida, in pluvia, humida et frigida : de his quatuor

factus est mundus : sic nos debemus dare inimicis G

nostris cibum et potum, vestimentum, et verbum dilectionis. Si enim diligitis eos, et reliqua. Publicanus dicitur, quia publice peccat, aut qui rem publicam agit: ethnici, gentiles. Estote perfecti, id est, ut perfecte hæc impleatis in eleemosynis, in jejuniis, in orationibus: me coram hominibus videamini, id est, quod bona opera per laudem humanam non fiant. Cum ergo facis eleemosynam, id est, fac sacerdoti, et pauperi, et inimico. Ilypocrita dicitur fictus. Perceperunt mercedem suam, non Dei : Nesciat sinistra tua, id est, vana gloria : dertera, omnia propter Deum fac. Intra in cubiculum, id est, in cordis secreta : clauso ostio, id est, contra vanam gloriam. Nolite multum loqui, id est, ne multas petitiones, aut multa verba dicere, sive per altitudinem vocis I)eum rogare. Scit enim Pater quod vobis opus est, sic ergo orate, Pater noster, id est, vivamus in terra, ut patrem habeamus in coelo; charitatem et fraternitatem ostendiinus dum dicimus noster. IIoc dicit imperator, et niendicus : dicit dominus et servus; simul dicunt : Pater noster. Ergo qui unum patrem habent,

fratres sunt : ideo non dedignetur dominus servuin

suum fratrem habere, quem Dominus Christus frater

a Luxatus textus hic erat verbis, ut septem gratiae Spiritus sancti, quæ subsequenti isocolo subjungeI)atur, adjecto etiam verbo orasset, quQd sensum intercipiebat. ' ' •

mus esse; nam et lex humana, hæreditare facit filios. Sanctifice!ur nomen tuum : hic rogamus, ut in nobis sanctificetur, id est in operibus nostris; nam ejus nomen semper sanctum est. Veniat regnum tuum, id est, sicut optant filii regnum patri suo : ita et nos oramus, ut ille regnet in nobis, et non diabolus : ille, et non peccatum, sive Ecclesia, sive Evangelium. Fiat voluntas tua, et reliqua. Sicut angeli in cœlo sine culpa famulantur : ita et nos : vel sicut in animabus, ita et in corpore : vel sicut Christiani, ita hæretici: sicut Ecclesia, ita Synagoga : sicut justitia, ita peccatum. Convertant, ut illis fiat voluntas

[ocr errors]

Panem nostrum quotidianum : id est, omni die usque ad caput anni : hodie, id est, semper : pänem, id est Christum. Sic agere debemus, ui cum quotidie possimus accipere ad remedium. Et dimitte nobis, et reliqua : liic cautionem cum Deo facimus : si dimittcmini, dimittetur vobis. Et ne mos inducas in tentationem. Sicut seduxisti homines in diluvio, vel illos in Sodoma, vel Pharaonem in mare, sive in tentatione diaboli, aut hominum insidias. Sed libera nos a malo. Id est, a diabolo, a peccato, ab homine malo. Hæ septem orationes : a ut septem gratiæ Spiritus sancti : quatuor communes sunt omnibus: tres petitiones ad cœlestia pertinent, id est, sanctificetur nomen tuum, adveniat regnum tuum, fiat voluntas tua : quatuor ad istam vitam. Cum autem jejunaverint, et reliqua, exterminant facies suas. Id est, transfigurant se, id est, ut videantur ab hominibus, quia jejunant. Unge caput tuum, et lava faciem tuam, id est quod Domino dare vis, qui est caput tuum, proximo tuo da. Noli uhesaurizare in terra, id est, in cœlo: ne ærugo, id est, vana gloria, aut ira, tinea, invidia aut superbia, fures, dæmo. nes, aurum, sensus, mundus, vestimentum; nam cibus, prædicatio 'divina. 7 Lucerna corporis tui : id est, doctor, vel princeps tuus; corporis, id est, hominis interioris, si simplex fuerit unius rei. Nemo potest duobus dominis servire; ubi fuerit thesaurus tuus, et reliqua : aut unum odio

D habebit, id est, qui nec sibi bonus; alium diliget, qui

sibi bonus: id est, diabolum contemnere, Deum amare. Qui divitiis servit, diabolo servit. Mamumona dicuntur divitiæ, sive nomen diaboli. Nonne anima plus est quam esca. Id est, qui minora dat Deo, et majora diabolo. Respicite volatilia cæli, et reliqua. Quia mos est avium in altum volare, et canticum cantare, et aliquid sibi voluerint in lerra, accipiunt a Domino : ita et homines debent cœlestia cogitare, et Deum laudare: et cum cibis b indigent,

* Erat civibus. Mox quod dicitur, deponant quas pgrtant . sarcinas, nos substituere coacti sumus, pro his verbQrum inonstris, deponant portam fides pa- . lasticas 11. , ' -

a Domino in terra accipiuiit reparationem divinita- A diaboli, veniunt ad fidem, rccumbent, id est, inhabi

tis. Quanto magis Pater vester, qui bonus est natura, dabit bona petentibus se, id est, fidem per charitatem. Intrate per angustam portam, ubi non capient peccatores, nisi deponant quas portan1 sarcinas. Duo, id est, charitatem Dei et proximi : duo luminaria, superius Evangelium, inferius vetus Lex, ubi quis offendat, non intrat. Quam lata porta, et reliqua : id est, divitiis et propria voluntate servientes. Attendite vobis, id est, a falsis doctoribus cavete : in vestimentis ovium, id est, boni doctoris, lupi rapaces, id est, animas in perditione rapiunt. A fructibus eorum, id est, ex operibus, cognoscetis eos, id est, numquid colligunt de spinis : id est, de hæreticis, uvas, id est, virginitatem : de tribulis ficus, id est,

tant. Quare cum tribus tantum, id est, propter remissionem. Qui concupiscunt, illuc flebunt : illis est stridor dentium , quorum Deus venter est. Socrum Petri febricitantem : id est, syiiagogæ dubietas. Tetigit manum. Præstavit auxilium, dimissa febre, id est, desinit incredulitas. Ministrabat ei, id est, benedicebat ei : per vesperum, ostendit ei finem mundi. Dæmonia, id est, peccata : per vulpes, id est, homines incredulos : per volucres, homines divites. Non reclinet caput, ubi non est fides. Mortuos mortuum sepelire, id est, corpus animam : aliter, si peccator laudat peccatorem. Navis, id est, Ecclesiæ : motus et fluctus, id est, tentatio: dormitatus, id est, incarnatus, sive cruci

conjugem de hæreticis. Arbor bona, liomo bonus, B fixus : ventus, id est, subitanea tentatio. Dæmonia

arbor mala, homo malus: qui agit opera mala. Non omnis qui dicit mihi, Domine, Domine, et reliqua. De illis dicit qui amant in angulis stare orantes. Sed qui facit voluntatem Patris inei, id est, qui servat mandata. Multi mihi dicunt, Domine, id est, multi sint qui intrant per eam. Quia numquam novi vos, id est, bonum, vel hæretici. Discedite a me, id est, qui sperant non esse remissionem peccatorum. Omnis qui audit verba mea, et reliqua ; qui contra prædicationem non agit, assimilal)itur viro sapienti, qui ædificavit domum super pelram, id est, super opus l)onum, ne intraret pluvia in eum, id est, doctrina hæretica : flumina, persecutiones hæreticorum , venti, dæmones. Nubes accipiunt pluviam de mare,

hæretici doctrina de mundo. Et non cecidit domus, C duas tunicas, id est, non dupla mente nec dupla fi

id est, non cadit, qui super fidem stat in Christo. Et omnis qui audit verba mea, et non faciet ea. Id est, mos fuit in Lege quod non esset in populo qui non esset mundus, et si sanitatem accepisset, ostendisset se sacerdoti : et offerebatur pro eo munus : duos turtures, aut duos pullos columbarum. Et fuerat cum eis juxta hoc opus, lignum hysopum, et coccinum erga cacumen ipsius ligni, et dispergebatur sanguis alterius avis super islud lignum : super alterum avem, et ipse dimittebatur in aere. Lignum crux Christi ; coccinum , passio ejus. Et oportet ad martyrium ire, per passionem Christi, et sanguis noster spargatur super crucem ejus, nam ascendat ad Ecclesiam, post passionem corporis nostri in martyrio. In testimonio illis. Id est, ut non solvisset legem, vei vidissent quod natus esset a lepra. Centurio figural doctores, puer paralyticus contractus, signiiicat genus humanum, in peccatis conclusum. Invenit Jesus in centurione trina mysteria, primam humilitatem, ubi ait : Domine, non sum dignus, ut intres sub tectum meum : secunda fides, ubi ait, tantum dic verbum, et sanabitur : tertia, id est, prudentia, ubi dixit, homo sub potestate. Miratur Jesus in centurione, id est. invenit in eo sapientiam, qua fuerat doctus per praedicationem divinam. Ab oriente conversi, id est, ab infantia; ab occidente, id est, a senectute ; a mevidie, a juventute ; ab aquilone, id est, de potestate

cus, gentilis, gens cum perfidia. Per monumenta, hoc sunt corpora : per viam non transit, id est, per gentilitatem ad regnum. Grex porcorum ostendunt homines ante conversionem : dimersi in mare, id est, in profundum. Per pastorem ostendit philosophos. Surrexit: id est, curatus est : reversus in domum suam, id est, ad primam creationem. Sponsus, Christus est: sponsa, Ecclesia : filii sponsi, Apostoli sunt. Itudis pannis, doctrina Evangelii: scissis pannis, hoc sunt homines veteres. Winum novum, et utres veteres, nova prædicatio ad homines veteres. Princeps figuram tenet prophetarum , vel patriarcharum. Puella hæc est synagoga. Tenuit Jesus manum ejusdem puelle, id cst, auxilium ei præstitit. Messis multa, id est, corda parata : messores, doctores. Non

ducia, in novum, aut in vetus Testamentum. Non ca'ciamentum, id est, non testimonium malorum : neque virgam, id est, non fortitudinem, sed per patientiam. Pax reversa, id est, merces recepta : per pulverem, inquinomentum. Hoc sunt, quia pulvis tribus modis impedit, gressus obligat, oculos obscurat, vestimenta ioquinat. Serpens cruciata abscondit caput suum, id est, apostoli cruciati, non negantes Christum. Persecutiones, hoc sunt hæreses, De civitate in aliam, id est, per singulas quæstiones librorum.

Nihil opertum quod non reveletur : id est, passio Christi et omnium doctorum. Quod dico in tenebris, id est, ad Judæos, dicite in lumine, id est, in Ecclesia.

D Duo passeres, id est, corpus et anima, seu Christus, tibias, id est, nuntiavimus vobis adventum, et non A pter divitias suffocat illud : in terram bonam, id est,

et Barabbas. Asse, id est, fides : per gladium, hoc sunt verbum prædicationis. Aliter, duo passores, id est, duo Testamenta. Asse, hoc est, Christus. Separare patrem a filio, hoc est, fideles ab infidelibus. Accipit crucem, id est, crucia teipsum. Scandalizare in Christo, id est negare Christum. Arundinem vento agitatam, hoc sunt homines adulatores : vacuos sino fructu. Regnum cælorum vim patitur, hoc est, quia per cruciationes carnis et pœnitentiae, pervenitur ad regnum Dei. Ipse est Elias, qui Joannes, quia ipse spiritus erat in Elia in secundo adventu, qui in Joanne fuit in primo adventu. Pueri sedentes in foro, hoc sunt prophetæ. Cantavimus vobis, et non saltasti

credidistis. Lamentavimus, et non planacistis, annuntiavimus vobis pœnitentiam , expavistis confessioni. Quatuor modis sunt laudationes : Confitebor tibi, Domine, Pater cæli ; fidei, Credo in Deum Patrem : martyrum : Qui confitetur me coram hominibus : peccatorum : Confitemini Domino quoniam bonus, Abscondisti a sapientibus, id est, qui sapientia hujus mundi utuntur; revelasti parvulis, id est, discipulis. Vocatio quatuor modis facta est in novo : Venite ad me omnes, qui laboratis. In vetere : Venite, filii, audite me : in futuro, Venite, benedicti. Jugum, id est, doctrina levis est volentibus, gravis nolentibus eam. Perfectio treis modis intelligitur, id est, discipulorum, per baptismum : peccatorum, per remissionem : Judæorum, per renovationem novi Testamenti. Per sata, id est, messis, quod significat Legem veterem. Sabbatum requies novi Testamenti; discipuli vellentes spicas, id est, trahentes testimonia de veteri, ad confirmandum novum : confricantes manibus, id est, exprimentes in sensum spiritalem. Ilomo manum aridam habens, ostendit avaritiam, qui cupidus est in accipiendum, avarus ad largiendum. Qui solebat rapere, discat largire. Extendit manum, id est, purgato corde, restituta est ; significat conversionem ad fidem. Lignum fumigans, id est, corda gentium parata ad fidem. Hominem dæmoniacum, mutum et cæcum, significat humanum genus. In domo alligavit fortem, id est, Christus alligavit diabolum. Vasa ejus, hoc sunt corda gentium. Progenies

qui audit et intelligit. Et facit fructum tricesimum, ostendit ordinem conjugatorum, sequentium mandatum Dei; fructus sexagesimus ordinem viduarum, perseverantium in Domino; fructus centesimus, hoc sunt ordines martyrum, monacliorum, vel virginum. Qui habet dabitur ei, ostendit apostolos : qui habent Christum, dabitur eis et intellectus. Et qui non habet, ipsum quod habet auferetur ab eo, ostendit Judæos; ipsam Legem quam habebant, auferetur ab eis. Videntes non videant, hoc sunt Judæi, qui oculis videntes, corde non credebant; audientes non audiant: ostendit curas corporis : audiebant et daris cordibus non intelligebant. Simile est regnum cœlorum homini qui seminavit semen bonum in agro suo; B qui seminat filius liomimis est : semen verbum Dei in corda credentium : in agro, id est, in mundum : zizania, filii nequam, id est operarii iniquitatis. Inimicus qui seminavit, id est, diabolus. Messis, consummatio sæculi est : messores, angeli sunt. Pro quid fasciculus dicitur? quia non omnes æqualiter judicantur, sed adulteri cum adulteris, et omnes pares æqualiter. Granum sinapis, significat Christum: homo seminans, Deus Pater est : in agro, id est, in mundo. Minimum omnibus seminibus: significat Christum, refutatum a Judæis. Cum autem creverit, id est, surrexerit, fit arbor, id est, ascendit ad cœlum; rami ejus, hoc sunt apostoli ; volucres in ramis ejus, id sunt sancti, qui terrena despiciunt, cœlestia cOllcupiscunt. Aliter granum sinapis, sermo sancti

viperarum, quomodo potestis loqui bona cum sitis C Evangelii : homo seminans, Christus est, in agro, in

mali? per viperam ostendit synagogam : progenies, id sunt Judæi ; sicut occidit filius viperam matrem suam, sic Judæi Christum, qui est sapientia omnium mater. Generatio mala et adultera, idem, deserentes Dominum, adhærentes idolis. Regina Austri venit a finibus terræ : significat gentes: audire sapientiam Salomonis, id est, doctrinam Christi. Immundus spiritus exit ab homine, id est, a Judæis; abiit per arida loca, id est, per gentes ; revertit in domum, id est, ad Judæos; invenit eam scopis mundatam, id est, traditionum paternarum; assumpsit secum septem spiritus nequiores, hoc sunt omnes dies eorum in malo opere versi ; intrantes in domum, id est, in corda persecutorum, quia Chri

mundo. Minimum omnium, id est, servatum in C0rdibus fidelium, propter sapientiam philosophorum; fit arbor, id est ascendit super omnem sapientiam mundanam; ramos ejus, ostendit explanationes sigulorum doctorum; volucres, id est, amatores scientiæ, de semente accepto, id est, doctrina Evangelii. Mulier, id est, sapientia, abscondit in farina, id est, in corda fidelium, sata tria, ostendit tres filios Noe; donec fermentatum est totum, id est, dum prædicatum 'est Evangelium in totum mundum. Simile est regnum cælorum thesauro abscondito, thesaurus, id est, Christus vel sapientia: in agro, id est Ecclesia, sive in Scripturis divinis. Vendidit omnia, id est,

stum persecuti sunt et prophetas. Mater et fratres, id D reliquit vilia, seu res terrenas: emit agrum, id est,

est, synagoga et Judæi ; foras stantes, id est, extra Ecclesiam; quærentes colloqui tecum, ostendit in futuro conversionem Judæorum ad fidem. Ea iit Jesus de domo; sedebat ad mare, duobus modis intelligitur, id est, de cœlo in mundum, de Judæis ad gentes. Ascendit in navi, id est, in cœlos ; turbas ad littus, significatur præsens vita. In similitudinem, hoc in parabolis; seminat ipse qui prædicat: seminat, id est, verbum Dei : secus viam, id est, qui audit verbum Dei , et non intelligit : in petrosa, id est, qui audit verbum Dei, et accepit illum, et accedente tentatione, negat illum ; in spinis, id est, audit verbum, et pro

regnum cœlorum. Homo negotians, qui quærit d0ctrinam divinam, invenit unam margaritam, id esl, sapientiam Christi; vendidit omnia, id est, vitia. Simile est regnum cælorum sagenæ missæ in mare, per sagenam, verbum prædicationis ostenditur; in mare, id est, in mundo; ex omni genere piscium congreganti, id est, omne genus humanum. Audit verbum Dei secus littus, id est, prope finem mundi: paterfamilias, Christus est, scribæ doctores apostoli sunt : venit in patriam suam, id est ad Judæos. Tetrarcha, id est, a quarta pars regni. Alligavit Joannem et misit in carcerem : ostendit

° Scriptum erat inita, fortasse pro quinta, tametsi id quoque falso. Nos quarta rescripsimus, ut rei ve

« ElőzőTovább »