Oldalképek
PDF

XV. Si Simeon senex : Nunc dimittis, ait, Domine, A XVI. Jamne vides, filia, jamne consideras totam

servum tuum in pace : Quia viderunt oculi mei salutare tuum ( Luc. ii, 29). Forma est utique quod qui

tristum videt, jam sit sæculo moriturus. Et hæc est circumcisio, non adhuc sub tabernaculo significationis adumbrata, sed præfiguratione veritatis occultata, etiam in lucem facis imagine expoliata procedens: quam Abraliam priorum mysteriorum pene omnium initiator ostenderat, cum post verbum Domini locum sibi a filiis Helh, non ubi viveret, sed ubi morerctur, acquirit. Magi quoque, adorato Domino, ne cui genti, ut docuimus, præputium corporale fraudi esset ad gloriam, suis se affectibus circumcidere, cum thesauris suis, id est, secretis mentium patefactis, animorum motus mactavere pro munere ; eosque morbos per quos aliquid aut cupimus, aut metuimus, aut dolemus, velut ante pietatis aram et misericordiæ altare foderunt, ut vel in auro avaritia, vel in thure idololatria, vel in myrrha fieret Domino subjecta mortalitas: a quo ejus utique erat capti a ducenda captivitas : et in ha;c petram et sacra pecuniæ cupiditas, et profana errorum superstitio, et amata mortalitatis conditio, velut illisae morerentur: jampridem Babyloni Psalmista præcinente: Beatus qui tenebit et allidet parvulos suos [Al. tuos] ad petrum (Psal. cxxxvi, 9). Sub his ergo Magorum et nominibus et oblationibus, omnimode ille divinorum operum interpellator exuitur : Quoniam Deus erat in Christo mundum reconcilians sibi. Quis enim jam aut aurum sibi audeat possidere, si Domini est? aut idolis thura con

circumcisionem per operum formam, velut per quædam membrorum lineamenta deductam, et per actuum diversitatem quasi colorum varietate depiciam : * unum tamen justificationis apicem virtutum gralibut impletam? Cernis alium patriam relinquentem, nec de parricidio dubitantem : alium tanti census naufragium non curantem, nec in orbitatibus lacrymarum, immo et in putredine corporis sui de peccato potius conjugis quam suo vulnere suspirantem. Illam populos suos deosque deserentem, nec in alienam gentem inopem virilis auxilii venire metuentem. Ilunc repromissionis ingressurum terras, cultellosque aniinorum non in ense ponentem , sed de caute facientem, ut ex se habeat petrinus, quod ferreus acB quirit aliunde. Aliüm in solitudine viam Domini præparantem, et rectas semitas in eremo facientem. Alium porro dimitti de sæculo deprecantem, et pacem Dómini malle quam mundi. Hos vero suis afTectibus spoliatos, in auro, thure et myrrha conversalionum itinere mutato, qui per Herodein venerant, per angelum redeuntes. Istum etiam nunc acervos fraudium ciim fenore removentem, et Abrali;e filium non naturæ beneficio, sed gestorum suffragio nuncupalum : ut evidenter appareret omncm mundi naiuram per singulorum operationes fuisse demissam. XVII. Sed quoniam tamquam circa nuptialis convivii finem, pene vinum quod per patriarchas ministrabatur expendimus, et novum coepimus aquarum conversioiie libare, de novis quoque utribus aliqua

cremare, si Christi sit? aut inortuum nisi mortuus C proferamus : ui quale sit quod receperuit , de eo

sepelire, si myrrha jam vivi est? Denique ei a diabolo velut per lianc trium aleam tesserarum Dominus ipse tentatur. Nam et continentia in fame, et religio in adorando, et vita in præcipitio periclitatur. Sed facile cuncta superavit, quia pater et rex bonorum omnium thesaurorum, et sacerdos repositorum ante sæcula mysteriorum, et resurrectio destinatus fuit mortuorum. Magi tamen ex illo veteris vitæ reliquere vestigia : novumque iter ingressi, vacui sarcinis, non vacui benedictione, cantaverunt: Revertere, anima mea, in requiem tuam, quia Dominus benefecit tibi ( Psalm. cxiv, 7). Nec non ille ad quem Dominus ingressus est, omni dicitur præputio circumcisus viliorum : nam et dimidium ex substantia sua dat egenis, et si cui quid fraudavit, reddit in quadruplum. Ille utique qui Dominum non poterat videre dum dives esset, nisi postquam de terra, in qua cor ipsius videbatur esse cum tliesauro, sycomorum qua Dominus esset transiturus ascendit. Tunc velut de cognata necessitate a crucifigendo conspectus in arbore cognoscitur, et fiiius dicitur Abrahæ. Cur dicitur ? Si erat, testimouio non egebat. Sed quoniam non omnes erant filii Abrahæ, qui esse credebantur: hic de opere agnoscitur filius, non de gente : et virtute, non de sanguine. llæ circumcisioiies sunt notæ de circumcisionis effectu.

[ocr errors]

quod ipsi redolent aestituei;ius. Fervet quidem uniforniiter per omnium apostolorum iiientes plenis musto pectoribus, et mensurain corpoream inundatio spiritualis excedens, ebrietatem non celat gloriosam. No. bis tamen ab illo est incipiendum a quo hauriendi sitis est inchoata : ut ex desiderii magnitudine, sacræ infusionis plenitudinem doceamus ex uno sitim parilem sociorum, non avara divinæ sobrietatis propinatam. Ecce inclytam sodalitatem. Augustum caput Petrus extulit, novi signifer testamenti et in creatione ejus primitivus : alius quod sine dubita. tione loquor Abraham, nescio an major: certe quod sentio non secundus. Illi geiieratio larga promitlitur, huic generatio pascenda committitur. Ab illo justificanda procedunt. in hoc justificata fundantur: ita quod ille sperat, hic accipit. Illi dicitur : Faciam te in gentem magnam (Gen. xii, 2); huic dicitur: Faciam te in piscatorem hominum (Matth. iv, 19). Illi d:citur : In semine tuo benedicentur, omnes gentes (Gem. xii, 5); huic dicitur : Judicabis duodecim tribus Israel, (Matlh. xix, 28). I!li dicitur : Ut stellæ erit semen tuum (Gen. xxii, 17); huic dicitur : Tibi dabo clares regni cælorum (Matth. xvi, 59). Ac pcr hoc, ille foecundiiate seminis benedicti inpletur : hic ante semen ipsum evangelizaturus asciscitur. ALraliæ pro filiis claritas monstratur astrorum, sed Pelro tra

* Ab hoc septem versus subsequentes in nupera edit. desiderantur.

duntur regna cœlorum : videlicet ut in ea , sine Pe- A hominum, uno tamen contemptu rerum velut falce

tro, nec filii Abrahae possint intrare. Ilic ergo non quo circumcisus sil juxta gentem suam apud Dominum gloriatur, sed dicit : Ecce nos reliquimus omnia, et secuti sumus te, quid erit nobis (Matth. xix, 27)? Quæ sunt ista omnia apud eum, qui præter instrumentum artis piscatoriæ nihil habebat? omnia, inquit, utique quæ ad concupiscentias mundus ingerit, quæ præputia possunt dici, si congregantur ad lenocinia peccati : quæ vehementius præcidenda succrescunt, si cum proventu mentitæ felicitatis adulantur : interioremque illam mentis nostræ naturam circumvestire nituntur : ut majoribus tenebris ipsum etiam quod nobis pro lumine datum est, tenebrescat. 0mnia, inquit Apostolus, reliquimus, et secuti sumus te. In fidem veteris exempli nepotum virtus tam sera quam mira, per discipulum primogenitum novæjustificationis aspirat : et obsolescentibus jam pene imaginibus veritatis, Abraham reformatur in Petro : omnia se reliquisse testatur : non in alto fluctuat, artis cura non geritur, nec socrus aegra sine Domino visitatur. Omnis singularis viri : ffectus in Christo est, hunc sequitur substantiæ contemptor, studii negligens, affinitatis oblitus : et id quod Abrahæ ut faceret imperatum est, hic jam fecisse non celat : videlicet ut simili circumcisione sicut virtutis hæres est, fiat haeres et gloriae. 0n:nia, inquit, reliquimus et secuti sumus te, quid erit nobis ? Hoc est dicere, totis vitæ prioris vitiis desecatis , in forma utris in pruina jacentis, dum te sequor, exarui : nihilque in

succideret. XVIIl. Et quoniam satis abundeque exempla et veterum protulimus et novorum, mentisque cursum ne velut cæca nocte ad ignorantiæ scopulos deveniret, sanctorum imaginibus quasi per serinonem coeli notandis sideribus instruximus : nuiic ex obscuro noctis egressi, non solum diem et solem, sed ipsius solis et luminis lumen, sub quo errari non potest, contemplemur. Illorum enim quærit ipsa multitudo judicium, et in copia formarum, necesse est ut eveniat subinde similitudo flammarum ; ut saepe nautis confuse attonitis per pavorem, ut lucifer vesperum, et vesper luciferum mentiatur : solis sine societate parili sola est claritudo miranda, cum dubia etiam

B sub nubilo a similitudine sit vindicata si paruit. Ac

per hoc etiamnum Dominus, quoniam carnem sumpsit, et homo esse dignatus est, aliquid fale fecerit requiramus : ut velut solem sub nubilo, ita sub specie corporali etiam id quod radiaverit admiremur : aliumque potius opponamus quam ipsum aliunde sumpsisse credamus. Quem autem alium, pro fide divina humanaque in hoc sæculi pelago numquam sine metu naufragii navigantes, rd dirigendum veritatis cursum sequemur, quam illum qui, disclusa penitus parilitate sui, solus etiam cum pro nobis in nostra carne obscuratur, immensus est? Qui nec in nomine potest celari, dum mortalitatis naturam, substantia divinitatis exsuperat : qui non clementum, sed virtus elementorum est: in quo tenemus initium et con

hoc mundo pr;eter te , quo impleri cuperem elegi : C summationem et medietatem omnium : per quem socumcidamur, dum de circumcisione tractamus, quan- A etiam beatus Paulus Ecclesiam circumcidit, dicens :

cujus non frustra hujusmodi siccitas sancti Spiritus ubertate pensatur : per quam ebrietatem novæ gratiæ in sc Apostolus ipse, dum linguis infidelium infamatur, agnovit. Sed et caeteri apostoli ejusdem musti spumavere fervore, et unius botryonis superfluenti maduere vindemia, qui tamen in odorem ejus nectaris ad beati Petri similitudinem cucurrerunt. Aspice illos geminum sidus in terris, nec incassum tonitrui filios nuncupatos, cymbam, linum, patremque deserentes, nec victus sollicitudine dubitantes, nec officii usibus inhaerentes, nec potestatem paternam reverentes, sumptu, negotiatione, affectione castratos. Quid aliud utique quam natura sæculi circumcisos veste, fluctu arida, manu sicca ære, corde, pietate non molli : nudo etiam de navali parata vestigio ? Credo ad eam formam, jam tunc et Moysi, ut pedum solveret vincula, præceptum est : Quam speciosi pedes evangelizantium pacem (liom. x, 15)! Et ideo non sunt velaiida quæ pulchra sunt in conspectu Domini , nec mortuis vestienda quæ vita diligit. Hnnc rursus respicit de teloneo publicanum , quæstum damnantem, consuetudinem respuentem, et nomen acliis fidei nomine commutantem, ut ab omnibus omnino non pars corporis, sed natura prorsus iniqu;e consuetudinis circumcisa monstretur. Totum dicerem novæ vocationis examen, nisi in similibus convenirent, et eamdem virtutem haberet diversitas personarum, naturamque mundialem multitudo licet

lum solis et anni cursus sunt, et stellaruin dispositiones, mensium quoque mutationes : quoniam in ipso vetera transierunt, et facta sunt omnia nova (II Cor. v, 17). Et cum magorum iter ejus stella duxerit, quid mirum erit, si nos quoque gestorum ejus claritas,velut ipso thesauro immensi fulgoris instruxeriu? Atque utinam ad certam dationem tanti splendoris et luminis, nostrorum oculorum avertatur infirmitas: ut ille se subtraheret et negaret, inquis? non, sed palam omnibus coelestis splendor appareret : modo ad eum sequax mens amica voluntate convertatur, in solo inveniet plenitudinem quam guttatim per singulos colligebat. Octavo die circumciditur, a matre utique quasi homo qui promissus fuerat ipsi Abrahae,

D cum de circumcisione doceretur, dicente Domino :

Et erit testamentum meum in carne vestra in testamento aeterno (Gen. xvii, 11). Dei testamentum in nostra carne esse, Domino in nostra carne dignante, quis dubitat? Illudque testamentum :eternum videri, quod cith uris et psalteriis psalleretur. Cujus rei quoniam prolixa est disputatio, et necessaria videtur esse transcursio, ne per ramorum copiam robur ipsum propositæ materiæ derelinquens, incastigata erret effusio : praesertim cum mihi dilficilius sit naturam ejus implere quam quærere, et satis superfluum moerenuibus bracbiis laberare, quamquam ipsam ma'eriam gracile non sustentet ingeuium : et necessarium pene sit, ut et disputationibus aliquibus girdo nobis ad excusandam etiam imperitiam nostram , opportunitatem materiæ ipsius præstet auctoritas. XIX. Igitur ad propositum redeuntes, interrogemus ipsum hominem suum : nam de Domino loquebamur, ipso qui erat in homine circumciso, cum jam secundum legem circumcisus haberetur, clamat ut evangelista testatur : Vulpes foveas habent et volucres cæli nidos suos, ubi requiescant : Filius autem hominis non habet ubi caput suum reclinet (Matth. viii,20). R0gò hic ubi sub Cyrino census investigatio ? ubi edictum Caesaris? ubi necessitas profitendi? ubi Joseph ipsa professio ? Nova ratio illic habet nihil quod descriptor inveniat, et vere. Nulla enim Dominum sæculo mancipata delectant, nec sibi usurpat quidquam

IReliquum est, ut qui habent uxores, tamquam non habentes sint : et qui emunt, tamquam non possidentes sint : et qui utuntur hoc mundo, tamquam non utantur (ICor. vm, 30, 31). Hic totius justitiæ virtus, hic ratio est circumcisa omni carne, id est, parentum, fratrum, cognationum, affinitatum, nullum amplius amare quam Dominum : ut ad crucis imaginem Dei verbo, non ad aliquos mundi actus, moneamur affixi matrem commendare discipulo. XX. Res loquitur ipsa, cur illa pars corporis per quam Judæus se autumat justificari, defectioni adjudicata videatur : adeo ut difficilius fuerit modum adhibuisse sermoni, quam argumenta requisisse : et hanc veram esse circumcisionem, si abreuuntiantes

quod vel Cæsari, vel mundo voluit esse captivum : B mundo, ex quo juxta carnem nostra natura est, et clamemus, sedit sanguis circumcisionis : ut cum in A molliuntur. In quorum custodia utique multa retri

docens nullum duobus dominis posse servire. Circumciditnr ergo hæreditate Joseph et Maria : mihilque sibi de mundialibus vendicat sub tributo, qui utique eis dixerat : Nescitis quia oportet me in paternis meis esse (Luc. 11, 49): scilicet in templo, non in sæculo : in sacrificiorum mysterio, non in malignan1ium concilio; in paternis utique spiritualibus: nam patrem in carnalibus non habebat. Denique de eo templo et oves abegit et boves, et mensas nummulariorum, et calhedras vendentium columbas evertit (Matlh. xxi, 12). Sic templum etiam ipsum, quod figura est corporis sui, carnali concupiscentia circumcidit, ut intelligeret homo, hæc sibi in sua mente esse facienda : nec sane suis parcit affectibus : nam eum gladium quo alios circumcidebat docendo : Si quis amarerit patrem et matrem supra me, non est me dignas (Matth. x, 57): sua convertit in viscera, et sibi ipsi facit quod credentibus est facturus cum dicit : Quæ est mater mea, et qui sunt fratres mei (Matth. xxii, 48)? 0 mysterium ! matrem Mariam sibi Dominus abjurat, cum extra verbi esset audientiam constituta, eo potissimum tempore, quo verbum prædicaretur a Verbo, et ipsum se ministrandum discipulis ministraret : quod apertius postmodum in illa unguenti effusione patefecit, dicendo: Me autem non semper habebitis ( Matth. xxvi, 11). Irascitur ergo cum eum magistrum vita docenda non eligat, qui eam matrem per virginem parturiendus elegit, et cur ad eum quem extranei etiam tam facile interpellare possent, mater nollet intrare : nam fratres ejus necdum credebant in ipsum. Quis hic erit, rogo, qui excusationem præferat aut gratiae, aut amori? si et Mariam merito nulla vincit, et Christum Dominum nostrum nemo superat pietate. Illa mater enim negatur a filio, at vera illa [Al. etiam] circumcisio doceatur : quoniam magister et parens vitae debuit vivere, prout docebat esse vivendum. llic est ille gladius femoralis, quo Levitæ suos propinquos et proximos occiderunt : quo etiam Dominus ipse a Patre jubetur accingi : quem omnes capiunt qui seipsos castraverunt propter regnum coelorum : quem gladium Dominus mitlit in terras, ut filium separet a patre, filiam a matre sua, nurum a socru sua. Hoc gladio

parentibns, et quæ fidei scandalum faciunt circumcisis, oculo etiam et manu et pede, nudi et soli, debiles etiam, si fieri potest, Dominum sectemur, cantantes vere : Quoniam pater meus et mater mea dereliquerunt me (Psal. xxvi, 10); ut a Domino mereamur assumi, et corporea denudati natura, spiritalium indumentis actuum gloriosius vestiamur, scientes quoniam quod de carne mascitur, caro est : et quod de spiritu, spiritus est, dicente Apostolo : Et si cognovimus Christum secundum carnem, verum jam non novimus, in quo non novimus, in quo nobis mundus crucifixus est, et nos mundo (II Cor. v, M6) : ut præputiis, quæ sunt in superficie conversationis, abscisis, nudum illud et solum nostræ gene

C rationis secretum, quod superfluis tegebatur, appa

reat. Si enim fenum quod hodie est, et cras in clibamum mittitur, Deus sic vestit : quanto magis nos (Matth. vi, 70), si fide modicos non esse præviderit ! Cultello itaque petrimo corporis nostri circumcidenda est natura : Petra autem Christus est: cujus cultellus amor est, quo crescente in nobis, sæculi desideria dccrescent. Quem qui amaverit, dicit patri, non novi te : naturamque circumcidens suam, nec ut patrem sepeliat mortuum, separabitur a Christo : et exspoliatus veterem hominem cum actibus suis, quod præputium est, aliam naturam suæ videbit esse substantiæ : id est, ut sicut primus homo terrenus a terra : ita secundus coelestis incipiat esse ex coelo : nec dicet jam cujus circumcisa est natura patrem, pr;eter eum qui in cœlis est, se habere : sed præcepto Domini lucido, illuminatis oculis, sedere ad dexteram virtutis filium hominis agnoscet. 0bterendæ sunt omnes animi voluptates, relinquenda studia delectationum, quoniam hic circumcisionis est veritas, non figura. Nitendum in summa, ut cunctis naturalibus amputatis, conversatio nostra tendat ad coelum, ubi Christus est ad dexteram Dei (Col. iii, 4). Quod ita verum erit, si ludi, si jocus, si convivium, si sermo pene familiarium deserantur : et tamen qui circumciduntur arescunt, ut non nos mundo, qui vitæ imagines sumus, sed mundus nobis mortuus esse credatur : nec agglutinari eorum aliqua quæ circumcisa sunt iuimici arte sinantur : sed nobis vitæ calculus coeperit operari , in quo nomen novum solus novit ille, qui accepit, non timeamus, in loco revelationis occidi : quinimo et imputantes aliqua nostro Domino per amorem : nam et operarius ibi benignus admittitur, ut superius in beato Petro novæ gratiæ susceptore didicimus : tota credulitatis nostræ harmonia intortis vehementius per artem fidibus resultemus : Propter verba labiorum tuorum, Domine, ego custodivi rias duras ( Psal. xvu, 4). XXI. Anne est aliquid tam durum, tam ferreum quam repugnare naturæ? Et cum omnia in mundo per Deum nobis sint facta, ipsos nos, velut non nosira circuinstent, repellere, non videre : mundumque ipsum nobis se cum omnibus divitiis et pulchritudinibus suis ingerentem manu quadam repudiare virtutis, obseratisque omnibus sensibus quibus ad anjmam substantia vitalis accedit, pene ad imaginem obrigescere mortuorum : uon visu, non auditu, non odore, non tactu, non sapore capi, et in natura corporis naturam corpoream non l1abere, hominemque se quod homo sit oblivisci : eum tamen hoc ipso quod ambiat non teneri, quia vere quod homo sit teneat, et eo magis despiciat se, quo se magis agnoverit. Tum quia durum est præsentia sibi abdicare dum vivit; ct futura sperare post vitam. Hæc natura corporis, hoc, ut diximus, nisi circumcisa non patitur : facileque se gestit jactare in suis, sibi cernens terras, sibi maria, sibi videns solem et universa coeli

butio est. XXlI. His mercedibus invitamur, quos oportebat et cogi, dum velle nos ambit quod poterat et jubere. Denique cum verbum vitæ dusum dicerent esse sermonem, et ob hoc turbati omnes qui eum sequebantur abscederent : respiciens discipulos suos, numiquidnam et ipsi abire vellent, inquirit iratus : adeb eligit potius se nobis bona omnia debere, si volμmus, quam imperare si cogimur, dicente Apostolo: Si enim volens hoc ago, mercedem accipio : si autem invitus, dispensatio mihi credita est (I Cor. ix, 17). hæc voluntas femoralis illius vagina cultelli est : quæ ubi in se amorem Dei, quem cultellum esse diximus, receperit, merebitur intelligere Dominum

B vera prædicasse : Jugum enim meum suave est, et sar

cina mea levis est (Matth. xi, 10), quoniam superfluis omnibus amputatis, et cunctis oneribus circumeisi, belluæ quadam sarcinalis imagine tenuata, vere etiam nos cum Psalmista dicimus, qui vel per glaciem, vel per liquidam etiam mollemque substaiitiam angustum illud acus foramen transire possum;us, quod introire qui in equis sperant et curribus, non valebunt, quoniam tales etiam via illa quæ lata est et spatiosa, vix capiet. Laborum itaque arduos montes et difficultatum propemodum muros, quibus coelestia ab humanis velut provincia cujusdam limitibus separantur, divina invitatrix munificentia liberalitasque deplanat. Et sicut tubis sacerdotalibus muros illius Jericho: ita prophetarum vocibus turrim nostri

astra servire : et quando se fraudari a terrestribus C interitus elidet, si modo contra spem in spe credeii

patielur, cum dominetur et coelo? Tantorum ergo elementorum tam importuno circumventa famulatu, usque ad oblivionem suæ conditionis inducitur : et in despectu totius sublimata mundi, vincere ipsa ex eo quod sibi obsequuntur præsumit elementa : hinc montibus scrobibus fodiendo, hinc valles substructionibus opplendo, hinc maria molibus arando, nunc arida irriguis fœcundando, nunc stagna paludesque siccando, vel campos consitis nemoribus vestiendo, ac silvosorum montium juga, vetustis nemoribus denudando, ut pene dominam se naturæ esse non credat, si fecerit aliter. Cujus naturæ concussione, natura nostra his meditationibus agitatur : durum est vias Domini custodire, in quibus non ex

tes, et quodam concitatorum luminum, videudi saliente transpectu, in fraudem præsentium caducorum promissa tamquam manibus jam apprehensa miremur : et hac circumcisi natura in aliamque naturam transpositi, mente illa et animo teneainus, quæ nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor h0minis ascenderunt, quæ præparavit Dominus iis qui diligunt eum : de quorum numero non est, nisi qui per demonstratam superius circumcisionem velut cum Domino confixus in cruce, semper peccatis suis passione est dignus. llle vero Dominum nostrum dignum tali passione non credens dixerit : Domine , memor esto mei cum veneris in regnum tuum (Luc. xxiii, 42). Quem, dum adhuc loquitur, ipse Dominus promptus

perimentis, sed detrimentis potentiæ desudatur: D interpellautis auditor consolari, ut consuevit, pro

[merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][ocr errors][merged small][merged small][ocr errors]

nsalios mysticos : certe nihil habet Hieronymianum. A ces Judæi ! o miseri atque miserabiles! lapidem qui

Videsis ergo loc. cit.)
MONITUM IN EPISTOLAM SEQUENTEM.

In Veronensi ms. qui nonum certe sæculum anteeedit, subjungitur paulo post sermoni qui de Esu Agni inscribituf. Érasmius de isto ait, Ejusdem est farinæ, cum homilia, quæ proxime præcessit, et eumdem sapit auctorem.

EPISTOLA XXII,
seu ExpLANATIO 1N PSALMUM CXVII.

i. In omni psalmo Dominus noster Jesus Christus prophetatur atque canitur. Siquidem ipse habet clavem David quæ aperit et nemo claudit, claudit et nemo operit (Apoc. iii, 7). Sed præcipue in centesimo decimo septimo psalmo, qui nunc psallendo lectus est, resurrectionis mysterium prædicatur. Hic enim psalmus, in quo a Spiritu sancto præsignati vocantnr ad confitendum Domino in laude: vel ad confessionem gentium veri Israelitæ in pœnitentia veri sacerdolis Aaron domus, quod est in Ecclesia : sive generaliter omnes timentes Deum recte pro tantis muneribus pietatis Patris qui Filio suo non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum, a confessione incipitur. Quoniam bonus, quoniam in sæculum misericordia ejus (Rom. viii, 31, 32). Quis enim nostrum poterit esse considerans ea quæ in eo quotidie exsultans canit Ecclesia: hoc est, passionem Domini Salvatoris resurrectionem sive ascensionem: et non. magis erumpat in vocem, compos [ Al. consors] illorum parvulorum effectus, Domino cum ramis et palmis exsultantium, 0 Domine, salvos nos

fae, o Domine, bene prosperare. Unde et ipse victor C

ad Patrem ascendens imperat Angelis, dicens: Aperite mihi portas justitiæ: et ingressus in eas confitebor Domino (Psalm. xxrv, 7). Hæ sunt portæ, de quibus in vicesimo tertio psalmo inter se invicem angeli loquebantur, ingressum Domino præparantes: Levate portas, principes, vestras, et elevamini, portæ ceternales, et introibit reae gloriae. Sed pulchre levari jubentur portæ, et in sublime erigi. Siquidem juxta dispensationem cárnis, et mysterium et victoriam crucis, major regreditur ád coelos, quarn ad terras venerat. Haec porta Domini, justi intrabunt per eam. Per hanc portam ingressus est Petrus, ingressus est Paulus, ingressi sunt omnes apostoli, ingressi sunt et martyres, et quotidie sancti quique ingrediuntur. Per hanc portam primus latro cum Domino ingressus est. II. Habelote fiduciam, et vos sperate similia. Sic enim ipse Apostolus dixit: Si consurrexistis cum Christo, quæ sursum sunt quærite, ubi Christus in de ctera Dei sedet. Non dicit hic psalmus, soli apostoli, soli prophetæ et martyres intrabunt per eam: sed jnsti introibunt per eam. Quicumque ergo juste agit, et inter justos Domini esse mcruit, fiducialiter agat in eo sperans, quia intrabit per hanc portam. Quia Dominus non quærit sanguinem confitentium : sed fidem, pro qua sanguis effunditur credentium. Si habuerimus fidem quæ potest sanguinem fundere, impntabitur nobis et cruoris effusio. 0 vere infeli

per Isaiam repromissus est, quod p^neretur in fundamentis Siom, et populum utrumque conjungeret, esse Dominum Salvatorem, esse Filium Dei, non agnovistis. Hunc vos reprobastis, ædificantes quondam congregationem Domini, et Templi Dei mysteria custodientes: qui reprobatus a vobis, factus est in caput anguli: et primam Ecclesiam de Judæorum populo congregatam, et credentes ex nationibus in unum gregem et ministerium fœderavit. A Domino factum est illud: hoc est mirabile in oculis nostris: ut nos qui ante passionem Domini sine testainento eramus exleges, adoptaremur in filios Dei: et priori cingulo putrescente, aliud sibi Deus lumbare contexeret, alium populum præpararet. * III. Vos ergo, Juda:i, habetis Scripturam, vos legitis libros, et nos in eum qui in eis scriptus est libris, ipsum adorantes, credimus. Wostenetis paginas, nos sensum paginarum. Vos complicatis membranas animalium mortuorum, nos possidemus spiritum vivificantem. Quid mirabilius potest esse istius modi sacramento? Quid hac die felicius, in qua Dominus Judæis mortuus est, nobis surrexit? In quaSynagogæ cultus occubit, et est ortus Ecclesiæ: in qua nos homines fecit secum surgere, et vivere , et sedere in cœlestibns. Et impletum est illud quod ipse dixit in Evangelio: Cum autem exaltatus fuero a terra, omnia traham ad me (Joan. xii, 52). Hæc est dies quam fecit Dominns, exsultemus et lætemur in ea. Omnes dies quidem fecit Dominus, sed cæteri dies possunt esse Judæorum, possunt esse hæreticorum, possunt esse gentilium. lV. Dies Dominica dies resurrectionis, dies Christianorum, dies nostra est. Unde et Dominica dicitur: quia in ea Dominus victor ascendit ad Patrem. Quod si a gentilibus dies solis vocatur, et hoc nos libentissime confitemur. Hodie enim lux mundi orta est, hodie sol justitiae ortus est, in cujus pennis est sanitas. Numquid sol pennas habel ? Respondeant Judæi, et qui tantum secundum litteras Scripturas intelligunt similes Judæorum. Nos autem dicimus, Quicumque sub alis islius solis fuerit, qui dixit in Evangelio : Quoties volui congregare filios tuos, quasi gallina pullos suos sub ulas, et noluisti ! iste securus erit ab accipitre diabolo, ab aquilis volantibus in Ezechiele, et omnia peccalorum ejus vulnera sanabunlur. W. Ut autem sciatis, fratres mei, quod proprie psalmus iste de Domino scriplus est : et in Evangelio pueri sicut meminimus, qui intrante Jerosolymam Salvatore palmas Ievantes, clamaverunt atque dixerunt: 0sanna in ercelsis, benedictus qui venit in nomine Domini, 0sanna in excelsis (Marc. xi, 9) : de cenlesiino decimo septimo psalmo istos versiculos assuiupserunt: 0 Domine, salvum me fac. In Ilebræo scribitur, hoslANNA. Unde et Jud;ei impatienter ferentes volunt prohiberc parvulos : de qnibtis in lsaia loquebatur Dominus: Ecce cgo et pueri mei quos mihi dedit Do;ninus (Isa. viii, 18). Tacentibus enim senibus

« ElőzőTovább »