Oldalképek
PDF

mus, quæ de illis sanctus Gregorius prædecessor A sultationis officium. Quod dum praesto, ipsi quoque

noster ad ipsum Gennadium scripsit, his verbis ^ : Ubi enim meritorum vestrorum loquax non discurrit opinio? Quæ et bella vos frequenter appetere, non desiderio fundendi sanguinis, sed dilatandæ causa reipublicæ, in qua Deum coli conspicimus, loquitur; quauenus Christi nomen per subditas gentes Fidei prædicatione circumquaque discurrat. Ejusdem sancti pontificis verbi prosequemur : Plurima pro pascendis ovibus beati Petri Apostolorum principis utilitatibus Excellentiam Vestram præstitisse didicimus. Orationem tandem nostram absolvemus, quemadmoduim et sanctus Gregorius epistolam absolvit suam : Persolventes paternæ charitatis alloquium, petimus Dominum, Salvatoremque nostrum , qui Eminentiam Ve

ex animo gratulor; cui etsi magna est gravissimorum negotiorum imposita moles, eam tamen ipse summa cum laude atque omnium admiratione sustinet: ex quo consequitur, ut non modo Regis Fidelissimi voluntati serviat, quod summa laude dignum, sed etiam ut consulat Majestati, quo laudabilius esse nihil potest. Vivat igitur in annos plurimos, atque in aeternum vivat cum Christo, cujus Ordini Militiaeque nomen dedit. Ilic est votorum meorum scopus; hæc Evangeliarii quadruplicis, quod gero in pectore, disciplina; hoc magisterium. Nunc vero, cardinalis sapientissime, tantum abest, ut ego a majoribus tuis , omni decore afflueiitibus, ad te ornandum quidquam hauriam , ut etiam in te sit, quod ad illos redundet.

stram pro solatio sanctæ reipublica- misericorditer pro- B Si tamen mihi de te aliunde petenda esset laus, unde

tegat, et ad dilatandum per finitimas gentes nomen ejus magis magisque brachii sui firmitate confortet. Huc usque sapientissimus Benedictus papa XIV, qui præclaris suorum prædecessorum exemplis insistens, Joanni W, de catholica fide, ac de apostolica sede benemerentissimo, titulum ac ornamenta FIDEi.issimi largitus est. Sanctissimus Pius W (quantus Pontifex ! ) Sacræ Majestati Sebastiani Portugalliæ et Algarbiorum regis, ipsius Joannis W optimi decessoris, pro immensis laboribus, atque operibus, ad catholicæ fidei propagationem procurandam exhaustis, honorabilem aliquem titulum, tamquam rerum praeclare gestarum jugem indicem, conferre optabat; ut idem Benedictus papa XIV, die 23 mensis Decembris 1748, mandavit litteris, in ævum perennaturis. Sed Joanni V, cujus pietatis ac fidei monumenta non vetustas, non oblivio delebit ulla , tantus honos reservabatur. Ipsi enim primum FiDElissimi aecis titulus collatus est, quem cum posteri haereditario jure adipiscentur, Joannis W fidem, quæ omnium virtutum est radix, eo prædicante, c0gn0scent; et, cum cognoverint, ipsi quoque æmula imitatione praedicabunt. Tuone, card. eminentissime, an meo dicam felici contigisse fato, ut moras mecleret divina clementia jamdiu maturæ hujus Evangeliarii quadruplicis editioni? Tu quidem, si tuum sensum explorem, vis me hoc tribuere fortunæ meæ : namque ita eveniens, ad regem Joaunem V huic Operi gloriosior aditus patet. Ei namque sistitur gerens in fronte titulum Fidelissimi, in quo ipse Rex sibi jure optimo valde gloriabitur. At illud meum est etiam ostendere, cur ego in eo tue felicitatis majus quoque pondus agnoscam. Nam, si tu ita de me sentis, æquum est mihi a te concedi, ut ego id de te magis; quoniam iu regnorum Portugalliæ protector benemerentissimus es. Excellentissimus vir D. Emmanuel Pereyra de Sampajo, commendator Militi;e Domini Nostri Jesu Christi, et Negotiis Majestatis suæ apud Sedem apostolicam praepositus plenipotentiarius, tuae fidei, sapientiæque commendavit hoc, quod nunc a me geritur, christianae ex

C.

D.

plura suppeterent ornamenta, quam a Clemente XII, patruo tuo, ad multorum invidiam, ad omnium admirationem pontifice vere magno, cui in terris supremam dignitatem, S. R. E. cardinalium collegium non quasi optalam contulisse, sed quasi debitam persolvisse quisque testabatur. De tuis autem laudibus, quanta scribenda forent ! Sed quia tecum quasi loquor, ne servire tuis auribus videar, nolo hic plura scribere. Itaque, cardinalis sapientissime (cui summam juvandi litteras voluntatem Deus tribuit), quoniam ad eximium decus ingenitæ clementiæ tuæ nova nunc te vocat occasio, suscipe, quæso, hujus operis prosecutionis apud Regem Fidelissimum patrocinium. Restitue illi, quæ temporum perversitas, vel, ut alio verius causa derivetur, peccatorum meorum vis eripuit. IIæc esl actio digna cardinali, digna principe; Nerio vero et cardinali, et principe dignissima. Vidit alma Roma, dum magnus tuus patruus viveret, tuam præteritam vitam : ab ea nihil umquam humile, nihil obscurum, nihil vulgare; ampla omnia, præclara, inusitati exempli. Quæ tu, quoniam a te ipso dissentire non potes, nunc quoque præstas universis, semperque præstabis. Quicumque futuri sunt ex hac editione profectus (in restituendis præsertim lectionibus sanctorum Patrum primitivorum, qui quatuor sancta Jesu Christi Evangelia vel recitant, vel commentariis illustrant), hos omnes singulari prorsus et incomparabili Joannis W munificentiæ deberi, ego tam sincero, quam grato animo palam aperteque profiteor, semperque prædicabo. Et utinam mihi sub iisdem auspiciis, sumptuque regio liceat quoque in lucem emittere duo alia præstantia volumina Hexaplorum Origenianorum, quæ auro, argentoque cariora, mirum in modiim causam fidei calholicæ tuentur et juvant! Iloc argumenti genus, protector eminentissime, fere intentatum hactenus, regium Mecœnatem exoptat. Sed de eo una tecum alias. Nunc vero quosdam omissos SS. Patrum locos tibi mitto, sistoque, tuæque sapientia, subjicio discutiendos; ut ex ipsis definias, an jure dixerim, codices nostros Aureos, Argenteos, Purpu

a Lii,. , Indict. 9, epist. 75, tom. II oper. edit. Paris. 1705, p. 360.

Pataol. XII.

27

reos, et Unciales non solum vetustate, verum etiam A erceptis pueris, et omnlieribus ; et _ita Sanctus AnJoan. v, 49. Vercellen., facit similiter; Veronen., A et ita duo mss. codd. relati in Divin. Bibliothcc. S.

[merged small][ocr errors]
[ocr errors]

C beien., quod si peccaverit; et ita quidam inss. codices

Operum S. Ambrosii. Matth. xviii, 15. In Corbeien. ante verbum rurripe, vieest et; el ita in S. Cyprian. lib. de duodecim Abusionibus cap. 20, pag. 596; et in S. Ambros. epistol. 1 class., tom. II, p. 948. Matth. xix, 55. Wercellei., Weronen. et Corbeiem., sic et vobis faciet Pater meus, qui in cælis est; et ita S. Ambrosius in epist. prim. class., pag. 988. . Matth. xxiv, 4 t. In ' Vercellem. ' ádílitur, duo in tecto : unus adsumetur, et unus relinquetur. In Veromem., duo in lecto : unus adsumetur, et unus relinquetur; et ita in aliquot Græcis exemplaribus, et in non mulis Latinis liiris. In Corbeien. quoque, duo erunt in lecto jacentes: unus dimittetur, et alius adsumetut. Verum in eodem codice omitiiuir, duæ molentes i ino'a : una adsumetur, et una relinquetur. In Brixiam. legitur, duo in lecto uno : unus adsumetur, et alius r* linquetur. Matth. xxvi, 23. Deest enim in Wereellen. atque in S. Iren. lib. v contra IIæreses, tom. I, page 552. . Joan. 1, 9. Veronen., erat euim; et ita S. Hilarius in tract. in psalm. cxxxi, tom. I, pag. 501; Brixiam. erat autem. Joan. 1, 18. In Gat. deest filius; et ita in Sancli Ambrosii epist. 10, class. i, iom. II, pag. 806. Joan. iv, 25. Veronen., etenim Pater; Tel ita Hilarius, qui dicitur Ambrosiaster, in epist. ad Romanos cap. i, page 29. Joan. iv, 27. Vercellen., qu.....muli...... querelur, Veronen., eo quod c::m muliere loqueretur. S. Cyprianus p*g. 164, quod cum muliere loqueretur. . . Jovii. iy, 51. 'vercellensis, inter... g.bant... sripuli, diceutes. Text. Graecus adverl)um redditur, inter? 1* bant eum discipuli ejus, ip&rov αυτόν οί μ%%tzi «***: Joan. iv, 54. Veronen., ct ut perficiam, ett; Brixiam., et perficiam; et ita S. Ambrosius in lib.de Fide cap. {5, pag. 581.

eadem et Filius facit similiter ; et ita sanctus Ambro-
sitis in lib. ii de Fide cap. 8, pag. 485, et in lib. iv,
cap. 4. pag. 528, necnon in lib. m de Spiritu sancto
cap. 12, pag. 660. Gat., Filius eadem similiter
Joan. v, 24. Veron., transiet de morte ad vitam ;
Gat. et Mm., transiet a morte ad vitam; Brixiam. vero
cum Vercellensi, et S. August. in lib 11, epist. 55,
ad inquisit. Januarii, tom. II, pag. 128, transiet de
morte ad vitam.
Joan. v, 25. Veronen. et Brixian., veniet; et ita
§§ sustinus in lib. 1 de Trinitate, tom. Will, pag.
709.
Joan. v, 29. Veronen., et resurgent; et ita S. Am-
brosius pag. 345.
Joan. vi, 45. Vercellen., Weronen. et Brixian.,
nolite murmurare inter vos; juxta Graecum , μετ'
&))j)^ov , id est , inter vos, seu , in invicem.
Joan. vi, 58. Veronen., vivit ; et ita S. Ambrosius
p. 145.
Joan. vii, 28. Vercellen., et a me nom veni, sed est
veraac, etc.; Veronen., mec enim a me veni, sed est
veraae , etc.; et ita S. Ililarius.
Jo;in. vii, 54. Vercellen., et quo ego vado. Graecus,
ubi ego sum, ἐπου εἰμί ἐγό. Verbum εἰμί, tali accentu
notatum relJi debet, sum ; sed, dum sic scribitur
tigt, sonat vado, quæ scriptura a nonnullis probatur.
Antiqui codices carebant hisce notis, quas Gram-
matici postea apposuere pro diversis sensibus, quos
textui inesse intelligebant. Ita reddi posset locus ille :
et quo ego vado, vos non potestis venire, conforimiter
Wercel.
Joan. vii, 52. Deest Scripturas in Gat., Mm. ct
Brixian.; et ita in Græco textu, et in aliquibus codi-
cibus mss. [)ivin. Bibliothec. S. Hieronyiui.
Joan. viii, 6. Corbeien., Gat. et Mlm., inclinato
capite ; et ita S. Ambrosius in epist. 58.
Ibid. In Corbeiem. et Mm. deest deorsum ; et ita in
S. Ambrosii loco citato, et in S. Ilieronymi Dialogo
contra Pelagianos, tom. II, pag. 74 S.
Joan. viii, 44. Veroneti., et concupiscentiam, ete., S.
Cyuriamus legit, et concupiscentias.
Joan. viii, 58. Wercellen., Weronem. et Corbeien.,
ante Abraham ego sum ; et ita S. Ambrosius in lib. iii
de Fide cap. 9, p. 508.
Joan. ix, 7. ln Wercellen. et Veronen. deest lava;
et ita in S. Ambrosii lib. iii de Sacram. cap. 2, p. 564.
Joan. ix, 7. Vercellen. et Veronen., sylvam ; et
ita S. Ambrosius in epist. 80 class. 2 , p. 1096.
Joan. ix. 1 1. Veronem., et videre cœpi , cum S.
Ambrosio in epist. 80 class. 2, pag. 1097; Corbeien.,
Gat. et Mm., et vidi; el ita , propius ad Graecum
archetypum, codices quidam mss. relati in Divin.
Bibliotheca S. Ilieronymi.
Joan. ix, 51, Werceilen., sed si quis Deum colat, et
voluntatem faciat; Gat. et Mtm., sed qui ejus cultor
est. S. Cyprianus habet, sed qui eum coluerit, et vo-
luntatem ejus fecerit; et ita S. Augustinus.
Joan. x, 8. Gat., venerunt ante me; Græc. Vulgatus
legit, IIάντες όσοι πρό ἰμοῦ j)0o», id est, omnes quot-
uot ante me venerunt. II;ec tamen verba, am!e me,
in Græcis codd. quamplurimis , et in versionihus
Syriaca, Persica, Gothica, Patribusque bene multis
apud Mill. ii, Var. Lect. desunt. Sub ipsum Ecclesiæ
initiiiim ablata fuisse censent nonnulli ex iEruditis,
Manichæorum causa, qui, Theophylacto teste, ex
iis nefarie colligebant, omnes veteris Testamenti
Prophetas missos a Deo non fuisse.
Joan. x. 25. Wercellen., diaci vobis; et ita textus
Græcus, siTov άμίν.
Joan. x, 54. Vercellem., quoniam ego, etc.; et ita
S. Cyprianus in libro ii Testimon. adversus Jud;eos
cap. 6, pag. 514.
Joan. xi, 1. Gat. et Min.. sororum ejus; et ita S.
Augustinii- in Joau. £vangel. cap. x 1 , tractat. 49,
toiii. III, p;ir. 2

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

Joan. xy, 26. In Vercellen. primo, et secundo A Brixian., non est, etc.; et ita S. Anbrosius in Epist.

loco, in Weronem. vero secundo loco tantum, post verbum Patre, additur meo; et ita in S. Ambrosii lib. ii de Fide cap. 9, pag. 485, et in lib. i de Spiritu sancto cap. 1, pag. 605. Joan. xvi, 25. Vercellen., illa die mihil me interrogabitis; Weronen., in illo die nihil me interrogatis ; Gat., me mon interrogabitis quidquam; et ita Græc. text., Egi oùx iporjasvs οὐδόν, id est, me non interrogabitis quidquùm, vel, non postulabitis quidquam : nuim, ipotê, apud Lucam, et Joannem, usurpatur pro postulare et interrogare. Joan. xvi, 24. Werouem., non petiistis nihil. Ambrosiaster in Epist. ad Pliilippenses cap. ii, pag. 252, nihil petistis. Joan. xvi, 27. Veronen. et Brixian.. diligit...... diligitis: et ita S. Ambrosius in Enarr. in psalm. xxxvi, pag. 797; Corbeien., amatis. Joan. xvi, 52. Vercellem. et Weronen., in sua regione ; Corbe;en., in sua; et ita S. Ambrosius in Enarr. in psalm. xxxviii, p. 845, et in epist. 26 class. 1, p. 896. Joan. xvii, 5. Brixian., glorifica; et ita Sanctus Hilarius in tractatu in psalm. ii, tom. I, p. 46. Joan. xvii, 11. In Vercellen. et Weronen. desunt verba, quos dedisti mihi, ut sint unum, sicut et mgs; ut et in S. Zenonis Veroneusis nonnullis Codd. Non leguntur quoque in S. Hilario. In Corbeiem. lamen exstant, sed scripta recentiori manu. Joan. xvii, 20. Vercellem. et Brixian., pro his..... pro illis; et ita S. Cyprianus in lib. de Oratione D0minica, pag. 271; Veronen., pro his..... pro his. Joan. xvii, 25. Vercellen. post vocem juste, habet et, sicuti Græcus textus, an tiqua Corbeien. Biblia, et S. Augustinus tum in libro iii de Consensu Evangelistarum, tom. lll, part. ii, pag. 104, cu:m in libro contra Adimantum Manichæi discipulum tom. VIII, pag. 122. Joan. xix, 27. Omittitur et in Vercellen. ; et ita in S. Ambrosii lib. ii Exposit. Evang. secund. Luc., tom. I, pag. 1285. Joan. xx, 27. Vercellen., mitte manus tuas, etc.; et ita S. Ambrosius in lib. de Exhortat. Virgin. cap. 2, pag 280, et in Exposit, psalm. cxviii, tom. I, pag. 1250. Veronen. vero, mitte manum in, etc. ut idêim S. Ambrosius in lib. de Fuga sæcul. cap. 4, pag. 427. - Joan. xx, 31. Vercellen. et Gat., quoniam ; et ita S. Irenæus in lib. iii contra llæreses tom. I, pag. 206. Joan. xxi, 17. Vercellem. tertio loco habet ait; Veronen. el Brixian., dicit; et ita codex Evangeliarius capitularis Ecclesiæ Weronensis, scriptus ix sæculo, ini Wigilia S. Petri Apostoli. Joan. xxi, 17. Veronem., tu scis omnia ; Corbeien., omnia tu scis ; ct ita S. Ambrosius in Apol. David cap. 9, pag. 692. Codd. Gat. et Mm., tu ounia scis: coh'orimiter aliis quibusdam mss. libris Div. Bibl. S. llieron. Ibid. Weronen. el Corbeiem., tu nosti; et ita Sanctus Ambrosius in lib. ii de Sacram. cap. 7, p. 560, et in Apol. David, cap. 9, pag. 692. Luc. i, 31. In Verönen. et Brixian. 3nte ecce additur et, sicut in S. Auibrosii lib. ii de Abraliam, cap. 9. pag. 559. £„'; ? $. Wercellen. ei; et ita S. Irenæus in Iib. III contra haereses tom. l, pag. 18É;. . Luc. 1, 55. Corbeien., superveniet te. Plerique mss. codices S. Augustini in lib. de Correptione et Gratia Iiabeut, veniet super te. Luc. i, 55. Wéronen. post obumbravit, habet te ; et ita Tertullianus, pag. 515, et S. Ambrosius in lib. de Incarn. Dom. Sacram. cap. 6, pag. 717. Cod. Corbeiem. pro te, legit me. * Luc. i, 55. Gat. nascitur, Græcum τό γεννόμενον, in præseiìui tempore est, nimirum, quod nascitur. Luc, i, 37, Wercellen., Werouen., Corbeien, et

class. i, pag. 967. Luc. i, 37. Veronen. et Corbeien., Deo; el ita S. Ambrosius in Epist. class. i, pag. 967. Luc. 1, 54. Deest suæ in Veronen. et Corbeiem. Item in S. Irenæo, et in quibusdain mss. libris Divinorum Bibliorum Walic. Bibl. In Corbeien, addi. tur a recenti manum. Luc. 1, 55. Vercellen., in....... ternu......., supple lacunam ex S. Irenæo, qui habet, in æternum. Luc. 1, 64. Vercellen., soluta est lingua ejus; Weronen. et Corbeien., resoluta est lingua eju$; et ita S. Ambrosius. I.uc. 1, 75. Vercellen., dare nobis, omisso se; S. Irenæus, uti det nobis, omisso pariter se. Luc. 1, 74. Wercellen., liberatos servire ipsi. S.Ire;* habet, juxta Græcum textum, ereptos servire suum. Luc. I, 75. Vercellen., in consp.... tu ejus omnes dies.... tros. Supple lacunam ex S. Irenæó, qui habet, in conspectu suo omnes dies nostros. Luc. i, 77. Vercellen., populo ejus; Corbeien. et Gat., plebis ejus; S. Irenæus, popüli ejus. Luc 11, 9. Wercellensis, majestas Domini circum. luxit eos; Corbeien., majestas circumfulsit illos; Græcus textus, δάζα Kvpiov, id est, gloriâ Domini, ete. : quo noinine tum in veteri, tum in novo Fœdere denotatur præsentia divinæ Majestatis. Luc. ii, 18. In Vercellen., Weronen. et Brixiam. ante de his, deest et. Il;cc particula, et, non legilur in Graec. vulgato, nec in plerisque Gr. codd. et versionibus; eamque non habet S. Ambrosius : ac revera hic penitus abundare videtur. Luc. ii, 22. Deest eum in Corbeien. et in S. IreIl;u'0. Luc. ii, 29. Verom. et Gat., dimiue; et ita Editio Romana S. Ambrosii in libro de Bono mortis. Luc. ii, 35. Vercellen., Weronen., Corbeiem, et Gat., multorum cordium: et ita S. Anibrosius in lib. C de Isaac, et Anna cap. 6, pag. 375, et in psalm.cxvIII, pag. 1 1 19. Luc. ii, 56. Deest suo in Wercellen.; et ita in S. lrenæi lib. 1 contra Ilæreses, tom. I, pag. 40, Luc. iii, 17. Vercellen., ad purgandain ; S. Irenæus in lib. i contra llæreses tom. I, pag. 17, emundare. Luc. iii, 25. Veronen., esse filius Joseph; S. Aigustinus in lib. v Quaest. in Deuteronomiüm tom. lll, part. I, pag. 572. filius erat Joseph. Luc. iv, 18. Verba, sanare contritos corde, omittuntur in Vercell., Weron. et Corbeien.; et ita in nonnullis Græcis codicibus, in S. Ambrosii lib. de Insut. Virgin. cap. 10, pag. 265; atque in duobus Reg'; Suecorum jnss. liíris relatis iii Divin. Bbliolh. 3. Hieronymi. In alleio tamen Vaticano, secundis curis sunt addita. Luc. vi, 26. Deest enim in Wercellen., Weronell. £t Brixian.; et ita in duobus Reginæ Suecorum codd. mss. relatis in Div. Bibl. S. Hieronymi. Luc. vi, 50. Deesl autem in Wefonen.; et ita in S. Hieronymi Dialogo contra Pelagianos, tom. II, pag. 740.

[ocr errors]

S. liieronymi. Luc. vii, 56. Vercellen. et Weronen., rogavit; et ita S. Ambros. in Epist. 42, class. i, pag. 957, et unus l{eginæ Suecorum codex ms. relatus in Div. Bibl. S. Ilieronymi. Cod. Brixian., rogabit. Luc. vii, 37. Wercellen., adferebat ampullam unguenti : S. Cyprianus in lib. adver. Novatianum hæreticum, pag. 456, portans vas unquenti. Luc. vii, 38. Wervelleii., ertergebat ; Brixian., detergebat ; S. Cyprianus, extersit. Luc. viii, 15. Veronen., Corbeiem. et Brixian., per patientium; et ita S. Ambrosius. Luc. ix, 26. Wercellen., in gl.. ria sua. Græcus, ἐν *ì 3δέα, id est in gloria. Luc. ix, 51. Vercellen., apparentes in gloriam; Brixian., visi sunt in gloria, cum Græco, ἐν δέρ, in gloria. Luc. ix, 55. Vercellen., quoniam..... erat temdens, etc. S. Hieronymus in Epist. 121, ad Aglasiam, tom. I, pag. 855, quoniam..... erat vadens, etc. Luc. xi, 5. Pro, quotidianum, Gat. habet, quotidie; el ita juxta Græcum textuum, vetus Corb. Bibl. codex, item uuus Vaticanus et alter Reginæ Suecorum relatus in Div. Bibl. S. Ilieronymi. Luc. xi, 4. Vercellen., sicut..... omni debitori nostro. Veronen., Corheiem. et Mm., sicut et mos dimittimus debitoribus nostris; et ita S. Ambrosius. Vindobonem., quomodo, elc.; Brixian., sicut et nos dimittimus omnibus debitoribus nostris. Luc. xi, 17. Veronen. et Brixian., desolatur; et ita quidam codices mss. Lat. in div. Bibl. Sancti HieromuVium I. °E. xi, 23. Weronen., Corbeien. et Windobonen., adversum me; et ita S. Cyprianus pag. 270 el 316. Codd. Gat., Mm. et Brixian., adrersus me. Luc. xi, 52. Pro tulistis, Wercellen. habet abscondistis; Weron., absconditis; et ita S. Ambrosius in serm. 16. pag. 411. Luc. xii, 10. In Vercellen. post remittetur, ultimo loco additur illi; Weronen., Corbeiem. et Windohonem. liabent ei; et ita S. Ainbrosius in lib. i de Spiritu sanct. cap. 3, pag. 611. H.uc. xii,20. Vercellen., animam tuam reposcunt, etc. S. Cyprianus, anima tua expostulatur. S. Augusiinus in Collat. cum Maxim. Ariam. episcop. tom. Wlll, pag. 665, expostulatur anima tua. Cod. Windob., repetunt a te animam tuum. Sanctus vero Augustinus in serm. 67 de verbis Evangelii Maltha-i tom. W, art. ii, pag. 120, repetunt animam tuam. Gat. et m., repetent, juxta textum Graecum. Luc. xii, 11. Vercellem., nolite solliciti esse, quomodo rationem reddatis, etc.; Weronem., Corheiem. et Windobonen., qualiter respondeatis, aut dicatis : et ita S. Ambrosius in lib. i de Spiritu sanct. cap. 4, pag. 615. Luc. xii, 47. Mm. ct Gal., multum ; et ita S. Ambrosius in Enarr. in psalm. xxxviii, pag. 858. Luc. xii, 58. Brixian., ne forte tradat te ad Judicem. S. Irenaeus lib. i contra llæreses tom. I, p. 104, ne forte te det Judici. Luc. xiii, 16. Vercellen., non oportebat solvi a vinculo hoc, etc. S. Irenæus, non oportuerat solvi ab hoc vinculo, etc.

I.uc. xiii, 16. Veronem. non legit, isto, post, vinculo ; et ita habet Ambrosiaster in Epist. ad Timolh. prim. pag. 292.

Luc. xiii, 17. Ante adversarii, omittitur omnes in

Veronen. et Windobouen. nec non in cod. Cant. .

Græc. Luc. xiv, 21. Wercollen. et Veronen., in farina. S. Ambrosius in Exposit. Evang. sec. Luc. lib. vii, ag. 1455 et 1456, illud, in farina, notat esse Lucae ; illud vero, in tribus mensuris farinæ, asserit esse Matthaei ; et ita tunc iegebatur in Græc. codd. Wulgatis. Wide Millium hic. Corbeien. el Windobon., in

£eretis; et ita quidam mss. libri relati in Div. Bibl. A farinam; Gat., in farina satis tribus;

[ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][ocr errors]

Luc. xxiii, 28. Wercellen., nolite flere me, verum t'os flete; Veronen. et Corbeian., molite flere me, sed vos ipsos flete. S. Ambros. in lib. ii de Poenitent. cap. 6, pag. 427, molite me flere, sed vos ipsos flete.

Luc. xxiii , 45. Vercellen., intemebricatus est sol. Fere omnia Græca exemplaria nunc habent, Kzi äaxoviafim à fi)vo;, et obtenebratus est sol. Quaedam alia vero ferebant, deficiente sole : observ:il tamen Origenes in Matth. cap. xxvi , tract. 55, pag. 128, col. 1, phrasim hanc, deficiente sole, deesse in optimis exemplaribus ; et qu;e iilam praeferunt , piam fraudem passam esse indocti alicujus Christiani, qui eam substituendam censuerit, perspicuitatis gratia : sive invidi cujuspiam , et dolosi , qui hanc sibi praebuerit occásionem strueudi calumnias in Ecclesiam, quasi scilicet arguens Evangelistas, obtrudentes eclipsim alieno prorsus tempore. Utcuinque autem res habuerit sese de ()rigenis exempláribus, constat nulla fere modo Græca exemplaria hanc lectionem servare. Legitur tamen in nonnullis Romam. Biblioth. codicibus. Et pene in omnibus, et obtenebratus est sol.

Luc. xxiii, 56. Vercellen. et Brixian., et sabbato quidem quieverunt; Græcus, haùχασαν , quieverunt : idem verbum, quod dicitur Hebræis charasch, signi.

« ElőzőTovább »